اظهارات تازه ترامپ درباره مذاکرات مستقیم با ایران

دونالد ترامپ رئیس جمهوری ایالات متحده آمریکا بار دیگر از ادامه گفت وگوها میان واشنگتن و تهران خبر داد و تاکید کرد که این مذاکرات با جدیت در حال انجام است. اظهارات تازه ترامپ در حالی مطرح می شود که طی هفته های اخیر گمانه زنی ها درباره تغییر رویکرد دولت آمریکا در قبال جمهوری اسلامی ایران افزایش یافته است.

ترامپ شامگاه شنبه به وقت محلی، در هواپیمای ریاست جمهوری آمریکا موسوم به «ایر فورس وان» و در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره وضعیت گفت وگوها با ایران گفت: «قطعا نمی توانم به شما بگویم که به جمع بندی نهایی رسیده ایم یا نه، اما امیدوارم آنها درباره چیزی مذاکره کنند که قابل پذیرش باشد.»

تکرار ادعاها و تاکید بر مذاکره به جای درگیری

رئیس جمهوری آمریکا در ادامه اظهارات خود بار دیگر ادعاهای همیشگی واشنگتن درباره برنامه هسته ای ایران را تکرار کرد و مدعی شد: «می توانیم از راه مذاکره به یک توافق مورد مذاکره برسیم که آنها هیچ سلاح هسته ای نداشته باشند. البته آنها باید چنین کاری کنند.»

ترامپ با لحنی دوپهلو افزود: «نمی دانم این کار را انجام خواهند داد یا نه، اما در حال گفت وگو با ما هستند و با جدیت در حال گفت وگو با ما هستند.» این اظهارات در حالی بیان می شود که ایران بارها تاکید کرده است برنامه هسته ای کشور کاملا صلح آمیز بوده و تولید یا دستیابی به سلاح هسته ای در دکترین دفاعی جمهوری اسلامی ایران جایگاهی ندارد.

واکنش ترامپ به ادعاهای منتسب به عربستان

ترامپ در بخش دیگری از صحبت های خود به برخی ادعاها که به نقل از وزیر دفاع عربستان سعودی مطرح شده بود واکنش نشان داد و گفت: «بعضی ها اینطور فکر می کنند و برخی هم نه.» او بدون اشاره مستقیم به جزئیات این ادعاها، تلاش کرد فضای ابهام آلودی درباره دیدگاه کشورهای منطقه نسبت به مذاکرات ایران و آمریکا ایجاد کند.

تحلیلگران معتقدند طرح چنین اظهاراتی از سوی رئیس جمهوری آمریکا، بیش از آنکه جنبه اطلاع رسانی داشته باشد، در راستای مدیریت فضای رسانه ای و ارسال پیام های سیاسی همزمان به ایران، متحدان منطقه ای آمریکا و افکار عمومی داخلی این کشور صورت می گیرد.

راهبرد اعلامی واشنگتن؛ گفت وگو نه تقابل

ترامپ پیش از این نیز در گفت وگویی با شبکه فاکس نیوز، با تاکید بر اینکه آمریکا در حال مذاکره با ایران است، مدعی شده بود که استراتژی واشنگتن در قبال جمهوری اسلامی ایران بر پایه گفت وگو و دیپلماسی است، نه درگیری نظامی.

وی در آن مصاحبه گفته بود: «ما ترجیح می دهیم از طریق مذاکره به نتیجه برسیم. جنگ آخرین گزینه است و امیدواریم هرگز به آن نقطه نرسیم.» این موضع گیری در شرایطی مطرح می شود که همزمان برخی مقامات آمریکایی و متحدان منطقه ای این کشور، همچنان از ادبیات تهدیدآمیز علیه ایران استفاده می کنند.

پیوند زدن موضوع ایران با سیاست انرژی آمریکا

ترامپ در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع نفت ونزوئلا اشاره کرد و گفت که ایالات متحده با هند به توافق رسیده است تا دهلی نو بتواند از ونزوئلا نفت خریداری کند. وی همچنین چین را تشویق کرد که به توافق مشابهی برای خرید نفت از این کشور بپیوندد.

اظهارات ترامپ درباره ونزوئلا و تشویق چین و هند به خرید نفت، از نگاه ناظران بی ارتباط با موضوع ایران نیست. آمریکا طی سال های گذشته تلاش کرده است با استفاده از ابزار تحریم های نفتی، بر کشورهای هدف از جمله ایران و ونزوئلا فشار وارد کند، اما در عمل با چالش های متعددی در اجرای کامل این سیاست مواجه شده است.

پیام های چندلایه ترامپ به تهران و جهان

تحلیل محتوای سخنان ترامپ نشان می دهد که او تلاش دارد پیام های چندگانه ای را همزمان ارسال کند. از یک سو با تاکید بر «جدیت گفت وگوها»، سیگنال مثبتی به افکار عمومی و بازارهای جهانی مخابره می کند و از سوی دیگر، با تکرار ادعاهای هسته ای، همچنان چارچوب فشار سیاسی را حفظ می کند.

در این میان، استفاده مکرر ترامپ از عبارت «در حال گفت وگوی جدی هستیم» نشان می دهد که دولت آمریکا مایل است این پیام را القا کند که توپ در زمین ایران قرار دارد و ادامه مسیر به تصمیم تهران بستگی دارد. این در حالی است که مقام های ایرانی بارها اعلام کرده اند هرگونه مذاکره باید بر پایه احترام متقابل، رفع تحریم ها و تضمین منافع ملی ایران انجام شود.

آینده مذاکرات ایران و آمریکا؛ ابهام یا فرصت؟

در مجموع، اظهارات اخیر رئیس جمهوری آمریکا بیش از آنکه حاوی جزئیات مشخصی از روند مذاکرات باشد، بیانگر تلاش واشنگتن برای مدیریت فضای سیاسی و رسانه ای پیرامون پرونده ایران است. نبود اطلاعات دقیق درباره سطح، کانال و محتوای این گفت وگوها، همچنان ابهام های زیادی را درباره آینده روابط تهران و واشنگتن باقی گذاشته است.

با این حال، تاکید مکرر ترامپ بر مذاکره و نفی درگیری نظامی، می تواند نشانه ای از تمایل آمریکا به کنترل تنش ها در شرایط حساس منطقه ای و بین المللی باشد؛ شرایطی که بحران های متعدد انرژی، جنگ های منطقه ای و رقابت قدرت های بزرگ، فضای تصمیم گیری را پیچیده تر از گذشته کرده است.

جمع بندی کوتاه

دونالد ترامپ بار دیگر اعلام کرد آمریکا با جدیت در حال گفت وگو با ایران است و راهبرد واشنگتن را مذاکره به جای درگیری توصیف کرد. با وجود تکرار ادعاهای هسته ای، تاکید بر دیپلماسی نشان می دهد پرونده ایران همچنان در اولویت محاسبات سیاسی دولت آمریکا قرار دارد.

منبع: ایرنا