طوفان مالی در بازارهای آسیا / مقصد بعدی سرمایهها کجاست؟
همزمان با گسترش تنشهای ژئوپلیتیک و افزایش ریسک یک درگیری طولانیمدت در خلیج فارس، بازارهای مالی جهانی وارد فاز جدیدی از بیثباتی شدند؛ جایی که جهش کمسابقه قیمت نفت، نهتنها فشار تورمی را در اقتصادهای بزرگ تشدید کرده، بلکه چشمانداز رشد اقتصادی را نیز تیرهتر ساخته است.
در این میان، بازارهای سهام آسیا بهعنوان نخستین واکنشگران، با افتی قابلتوجه مواجه شدند و سیگنال روشنی از افزایش نگرانی سرمایهگذاران نسبت به آینده اقتصاد جهانی مخابره کردند.
بازارها در شوک جنگی؛ سهام سقوط کرد، نفت اوج گرفت
بازارهای مالی در آغاز هفته با موجی از نگرانی و احتیاط مواجه شدند؛ بهطوری که معاملات آتی سهام در آسیا روز دوشنبه کاهش یافت، چرا که سرمایهگذاران خود را برای یک درگیری طولانیمدت در خلیج فارس آماده میکنند؛ درگیری که تاکنون قیمت نفت را به سمت ثبت یک رکورد تاریخی در رشد ماهانه سوق داده و همزمان خطر افزایش تورم و رکود اقتصادی را برای بخش بزرگی از جهان به همراه آورده است.
در این میان، پاکستان اعلام کرده که قصد دارد در روزهای آینده میزبان «گفتوگوهای معنادار» برای پایان دادن به تنشها بر سر ایران باشد؛ این در حالی است که ارتش آمریکا نیز در حال اعزام نیروهای بیشتر به منطقه است.
از سوی دیگر، حوثیهای یمن که با ایران همسو هستند، نخستین حملات خود به اسرائیل را از زمان آغاز این درگیری انجام دادهاند، تحولی که دامنه جنگ را بیش از پیش گسترش داده است.
تحلیلگران بر این باورند که کنترل ایران بر تنگه هرمز، توانایی آن در اخلال در بازارهای جهانی انرژی و غذا، و همچنین ظرفیتهای موشکی و پهپادی پایدار، ایالات متحده را برای تشدید اقدامات تحت فشار قرار میدهد.
در چنین شرایطی، انتظار میرود این جنگ دستکم تا ماه ژوئن ادامه یابد و حتی خطر طولانیتر شدن آن نیز وجود دارد.
شوک زنجیرهای به بازار کالاها؛ از انرژی تا غذا و دارو
اختلال در تنگه هرمز، موجی از افزایش قیمتها را در بازارهای مختلف به راه انداخته است؛ از نفت و گاز گرفته تا کود شیمیایی، پلاستیک، آلومینیوم و حتی سوخت مورد استفاده در حملونقل هوایی و دریایی.
در ادامه این روند، پیشبینی میشود قیمت مواد غذایی، داروها و محصولات پتروشیمی نیز افزایش یابد، تحولی که میتواند فشار تورمی را در سطح جهانی تشدید کند.
آسیای وابسته به انرژی، در خط مقدم آسیب
این وضعیت بهویژه برای اقتصادهای آسیایی که وابستگی بالایی به انرژی خاورمیانه دارند، نگرانکننده است. در همین راستا، معاملات آتی شاخص نیکی ژاپن به ۵۰٬۸۷۰ واحد سقوط کرده که نشاندهنده افتی سنگین نسبت به سطح بستهشدن روز جمعه در ۵۳٬۳۷۳ واحد است.
همزمان، قراردادهای آتی S&P 500 حدود ۰.۶ درصد کاهش یافت و نزدک نیز با افت ۰.۷ درصدی مواجه شد که نشاندهنده فضای ریسکگریز در بازارهای جهانی است.
در بازار انرژی، نفت برنت با رشد ۲.۴ درصدی به ۱۱۵.۳۳ دلار در هر بشکه رسید و افزایش ماهانه آن را به حدود ۵۹ درصد رساند؛ رقمی که حتی از جهش قیمتها پس از حمله عراق به کویت در سال ۱۹۹۰ نیز فراتر رفته است. نفت آمریکا نیز با رشد ۳ درصدی به ۱۰۲.۵۲ دلار رسید و افزایش ماهانه ۵۳ درصدی را ثبت کرد.
کارشناسان هشدار میدهند که هرچه بسته ماندن تنگه هرمز طولانیتر شود، ذخایر احتیاطی انرژی سریعتر کاهش یافته و این موضوع میتواند به جهشهای شدیدتر قیمت در نفت، گاز طبیعی و سایر کالاها منجر شود.
حتی سناریویی مطرح است که در صورت تداوم این وضعیت برای یک ماه دیگر، قیمت نفت به سمت ۱۵۰ دلار در هر بشکه حرکت کند و صنایع وابسته به انرژی با محدودیتهای جدی در تأمین مواجه شوند.
افزایش ریسک تورمی باعث شده سرمایهگذاران چشمانداز نرخ بهره را در بسیاری از اقتصادها بازنگری کنند. در ایالات متحده، بازارها اکنون بهجای انتظار کاهش نرخ بهره، احتمال افزایش ۱۲ واحد پایهای نرخها را در سال جاری لحاظ میکنند؛ این در حالی است که تنها یک ماه پیش، انتظار کاهش ۵۰ واحد پایهای مطرح بود.
در این شرایط، سخنرانی جروم پاول، رئیس فدرال رزرو، و همچنین اظهارات جان ویلیامز، رئیس فدرال رزرو نیویورک، از اهمیت بالایی برخوردار است و میتواند مسیر انتظارات بازار را مشخصتر کند.
دادههای کلیدی در راه؛ نبض اقتصاد آمریکا زیر نظر
در ادامه هفته، انتشار دادههای مربوط به خردهفروشی، تولید و بازار کار آمریکا، تصویر دقیقتری از وضعیت اقتصاد ارائه خواهد داد. پیشبینی میشود اشتغال در ماه مارس ۵۵ هزار واحد افزایش یابد، پس از آنکه در فوریه کاهش غافلگیرکننده ۹۲ هزار واحدی ثبت شده بود، و نرخ بیکاری در سطح ۴.۴ درصد باقی بماند.
در اتحادیه اروپا نیز انتظار میرود نرخ تورم سالانه در ماه مارس به ۲.۷ درصد افزایش یابد، در حالی که تورم هسته احتمالاً ثبات بیشتری خواهد داشت.
فشار بر بازار اوراق و تقویت دلار؛ برنده نااطمینانی
ترکیب شوک انرژی، افزایش هزینههای استقراض و نیاز به افزایش هزینههای دفاعی، فشار قابلتوجهی بر بازار اوراق قرضه دولتی وارد کرده است. بازده اوراق ۱۰ ساله خزانهداری آمریکا در این ماه حدود ۴۷ واحد پایه افزایش یافته و به ۴.۴۲۸ درصد رسیده، در حالی که بازده اوراق دوساله نیز ۵۴ واحد پایه رشد کرده است.
در چنین فضایی، نوسانات بالا معمولاً به نفع دلار آمریکا تمام میشود؛ ارزی که بهدلیل نقدشوندگی بالا و همچنین جایگاه آمریکا بهعنوان صادرکننده خالص انرژی، نسبت به اروپا و بسیاری از اقتصادهای آسیایی مزیت دارد.
دلار در برابر ین ژاپن به ۱۶۰.۴۲ واحد رسید؛ سطحی که برای نخستینبار از ژوئیه ۲۰۲۴ مشاهده میشود، در حالی که یورو در محدوده ۱.۱۴۹۲ دلار باقی ماند.
طلا در حاشیه؛ پناهگاه امنی که فعلاً نادیده گرفته شد
هیچ نظر! یکی از اولین.