قاتل عنکبوتی مشهد چگونه دستگیر شد؟ شرح انگیزه و جزئیات قتلهای هولناک
قتلهای زنجیرهای در ایران طی دهه ۷۰ یکی از تلخترین و هولناکترین پروندههای جنایی بود که هر کدام با نام و داستان خاص خود در حافظه عمومی باقی مانده است. یکی از معروفترین این پروندهها، قتلهای زنجیرهای زنان روسپی در مشهد است که از ۷ مرداد ۱۳۷۹ آغاز شد و تا سال ۱۳۸۰ ادامه داشت. قاتل این پرونده به «قاتل عنکبوتی» معروف شد و وحشت و التهاب زیادی در شهر مشهد به وجود آورد.
آغاز پرونده قتلهای زنجیرهای در مشهد
در روز ۷ مرداد ۱۳۷۹، جنازه زنی ۳۰ ساله به نام «افسانه کریمپور» در مشهد کشف شد. این نخستین قتل از مجموعه قتلهای زنجیرهای بود که در سالهای بعد به یکی از پیچیدهترین پروندههای جنایی کشور تبدیل شد. تنها سه روز پس از این قتل، جنازه زنی دیگر در زیر بوتهزارهای حوالی خینعرب مشهد پیدا شد. به تدریج اجساد زنان روسپی بیشتری در حاشیههای شهر کشف شدند و شمار آنها به ۱۱ جسد رسید، اما هنوز قاتل اصلی شناسایی نشده بود.
گزارشهای رسانهای در آن زمان چنان گسترده بود که حتی فردی به نام «صیاد سیمرغ» خود را قاتل معرفی کرد، اما پس از بازجویی مشخص شد که تنها برای جلب توجه این ادعا را مطرح کرده است.
مشخصات و رفتار قاتل عنکبوتی
قاتل زنجیرهای که بعدها مشخص شد «سعید حنایی» نام دارد، در محلهای جنوبی شهر مشهد زندگی میکرد. حنایی مردی متأهل با سه فرزند بود که از نوجوانی با مشکلات روانی دست و پنجه نرم میکرد و تحت درمان روانپزشک قرار داشت.
شروع انگیزه قتلها به ماجرایی باز میگردد که همسرش در مسیر بازگشت از مدرسه پسرشان مورد تعرض قرار گرفته بود. وقتی سعید حنایی متوجه شد که رانندهای به تصور اینکه همسرش زنی خیابانی است، پیشنهاد غیراخلاقی داده، تصمیم گرفت انتقام بگیرد. چون نتوانست راننده متعرض را پیدا کند، زنان روسپی را هدف خود قرار داد و قتلهایش از ۷ مرداد ۱۳۷۹ آغاز شد.
روش قتل و ویژگیهای مشترک قربانیان
قتلهای این قاتل دارای شباهتهای زیادی بودند. تمام قربانیان زنانی بودند که سابقه کیفری داشتند و در خیابانهای مشهد به کار روسپیگری مشغول بودند. روش قتل او خفه کردن قربانیان با فشار روسری به گردنشان بود که باعث انسداد مجاری تنفسی میشد. حنایی به صورت غافلگیرانه از پشت سر به قربانیان حمله میکرد و پس از مرگ آنها، اجساد را در حاشیههای شهر رها میکرد.
سعید حنایی درباره هزینههایش در قتلها گفته بود که کل مبالغ دریافتی از قربانیان حدود ۳۹۰۰ تومان به همراه چند بلیت اتوبوس بود و این پولها را صرف خرید لاستیک موتور خود میکرد تا بتواند راحتتر به حمل و نقل آنها بپردازد.
دستگیری قاتل عنکبوتی
قتلها تا سال ۱۳۸۰ ادامه داشت تا اینکه در نهایت طعمه آخر او به نام «مژگان» توانست از دستش فرار کند. مژگان یک هفته بعد در طرح ویژه پلیس برای دستگیری زنان خیابانی دستگیر شد و در بازجوییها مشخصات و آدرس سعید حنایی را به ماموران داد. این عامل وحشتناک با بسیج نیروهای انتظامی در منزلش دستگیر شد.
پیش از دستگیری، پلیس ۱۱ فقره قتل را به این مرد نسبت داده بود، اما پس از بازداشت، سعید حنایی به ۵ قتل دیگر نیز اعتراف کرد و بدین ترتیب تعداد قربانیان او به ۱۶ نفر رسید.
انگیزه قاتل و وضعیت روانی او
در جلسات دادگاه و بازجویی، سعید حنایی انگیزه خود را دینی و خیرخواهانه عنوان میکرد و معتقد بود با این قتلها در حال پاکسازی جامعه از فساد است. او تاکید داشت که هیچگاه در حین قتلها احساس ناراحتی نداشته و از نظر روحی تحت فشار بود.
برادرزاده او در گزارشی اعلام کرده بود که سعید حنایی در ۱۶ سالگی دچار بیماری جنون ادواری شده بود و تحت درمان روانپزشک با داروی لیتیوم قرار داشت. بیماری روانی و مشکلات روحی او بارها توسط خانواده و پزشکان تایید شده بود.
حنایی در یکی از مصاحبههایش گفته بود: «تا پیش از شروع قتلها، باران نمیآمد و قحطی شده بود. بعد از اینکه زنان روسپی را کشتند، باران آمد و این را به معنی تایید خداوند میدانستم.»
واکنشها و جزییات دادگاه
جلسات دادگاه قاتل عنکبوتی با حضور گسترده خبرنگاران و رسانهها برگزار شد. سعید حنایی با آرامش و قاطعیت در دادگاه حاضر میشد و به سوالات قاضی پاسخ میداد.
او در توضیح نحوه قتل گفته بود که قربانیان را ابتدا به خانه میآورد و پس از اطمینان از نبودن مستاجر یا اعضای خانواده، آنها را خفه میکرد. روزهای یکشنبه را برای قتل انتخاب میکرد چرا که اقوامش مجلس روضه داشتند و معمولاً کسی در خانه نبود.
حنایی اتهامات سوءاستفاده از کارت امر به معروف و نهی از منکر را رد کرد و تاکید داشت که زنان را بدون استفاده از این کارتها و با توافق خودشان به خانه میآورد.
او همچنین از ماموران نیروی انتظامی گلایه داشت که تلاشهایش برای تحویل این زنان به پلیس بینتیجه مانده بود و به همین دلیل دست به این قتلها زده است.
پایان پروندهای خونین
پرونده قاتل عنکبوتی یکی از تلخترین و پیچیدهترین پروندههای جنایی ایران بود که سالها ترس و وحشت را به ویژه در شهر مقدس مشهد حاکم کرد. قتلهایی که ریشه در مشکلات روانی، اعتقادی و اجتماعی داشتند و زوایای تاریکی از جامعه را به نمایش گذاشتند.
امروز، ۲۵ سال پس از آغاز این قتلها، یاد و خاطره قربانیان این پرونده همچنان زنده است و یادآور ضرورت توجه به سلامت روانی و اجتماعی در جامعه میباشد./فرارو
هیچ نظر! یکی از اولین.