میلیاردرها در جنگ با پیری؛ آیا علم به رؤیای جاودانگی نزدیک شده است؟
رویای طول عمر بیشتر، سال‌هاست ذهن انسان را به خود مشغول کرده است؛ اما حالا این رؤیا بیش از هر زمان دیگری به دغدغه میلیاردرهای فناوری و چهره‌های مشهور سیلیکون‌ولی تبدیل شده است. از مصرف داروهای ضدپیری و مکمل‌های جنجالی گرفته تا آزمایش‌های شخصی روی بدن، بسیاری از این افراد در جست‌وجوی راهی برای کند کردن روند پیری هستند. با این حال، دانشمندان هشدار می‌دهند که بسیاری از این روش‌ها هنوز پشتوانه علمی کافی ندارند و حتی ممکن است سلامت افراد را به خطر بیندازند. داستان برایان جانسون و توقف مصرف راپامایسین، نمونه‌ای از چالش‌ها و ابهام‌های دنیای پرهیاهوی «هک طول عمر» است.
آیا علم به رؤیای جاودانگی نزدیک شده است؟
به گزارش خبرمحور به نقل از ایسنا، در سال ۲۰۱۹، برایان جانسون، کارآفرین، با تزریق روزانه راپامایسین روی خودش شروع به انجام یک آزمایش کرد. این داروی سرکوب‌کننده سیستم ایمنی معمولا برای جلوگیری از رد عضو پس از پیوند استفاده می‌شود، اما این کارآفرین فناوری و سرمایه‌گذار خطرپذیر ۴۸ ساله، هدف متفاوتی داشت و آن افزایش طول عمر بود.
به نقل از نیچر، او چندین پروتکل را آزمایش کرد و برنامه‌های هفتگی، دو هفته‌ای و سایر برنامه‌ها را آزمایش کرد. او دوزهای ۵ میلی‌گرمی و همچنین دوزهای ۶ میلی‌گرمی و ۱۰ میلی‌گرمی را امتحان کرد. اما در ماه سپتامبر سال ۲۰۲۴، جانسون تصمیم گرفت آزمایش شخصی خود را با راپامایسین پایان دهد. مزایای آن بر معایبش غلبه نکرد. جانسون در پستی در پلتفرم رسانه اجتماعی ایکس به این معایب اشاره کرد. او عفونت‌های پوستی متناوب، سطح گلوکز بالا و ناهنجاری‌هایی در سطح چربی خون و همچنین ضربان قلب بالا در حالت استراحت داشت. او نوشت: از آنجایی که هیچ علت زمینه‌ای دیگری شناسایی نشد، ما به راپامایسین مشکوک شدیم و از آنجایی که تنظیم دوز هیچ تاثیری نداشت، تصمیم گرفتیم مصرف آن را به طور کامل متوقف کنیم.
جانسون که کسب و کار پرداخت موبایلی خود به نام برین‌تری (Braintree) را در سال ۲۰۱۳ به قیمت ۸۰۰ میلیون دلار آمریکا به شرکت فناوری مالی پی‌پال فروخت، اغلب رژیم روزانه‌ای از داروها و پپتیدها را به شکل مکمل‌ها و تزریق‌ها و سایر مداخلات پزشکی برای دستیابی به عمر طولانی‌تر آزمایش می‌کند. او بخشی از جمعیت رو به رشد کارآفرینان فناوری است که با دستکاری کردن بدن خود و به اشتراک گذاشتن دستاوردهای خود از طریق رسانه‌های اجتماعی و سایر کانال‌ها به دنبال بیشتر زندگی کردن است.
پروتکل طرح جانسون با گذشت زمان اصلاح شده است. او و گروهش به نیچر گفتند که تمرکز جدید پروتکل ما مقابله با بیماری‌های مزمنی است که پزشکی فعلی آنها را قابل کنترل می‌داند، اما قابل درمان نیستند و ما می‌خواهیم آنها را از طریق تشخیص پیشرفته و درمان‌های شخصی‌سازی شده نسل بعدی درمان کنیم.
ماجرای جانسون و راپامایسین، در میان اینفلوئنسرهای ترفندهای زیستی کم نیستند. افرادی که ناگهان مصرف محصولی را که پیش‌تر آن را راهی برای افزایش طول عمر می‌دانستند، متوقف می‌کنند. سال‌ها مکمل‌هایی به نام «کتون‌های اگزوژن» که سطح کتون خون را بالا می‌برند، گلوکز خون را کاهش می‌دهند و ظاهرا به بهبود عملکرد شناختی کمک می‌کنند، در سیلیکون‌ولی با استقبال گسترده‌ای روبه‌رو بودند. این ترکیبات به‌عنوان مکملی ممتاز برای تقویت توان ذهنی و محرکی برای مدیران اجرایی به فروش می‌رسیدند.
با این حال، در ماه مارس، تیم فریس؛ کارآفرین و کوین رز؛ سرمایه‌گذار خطرپذیر، از پادکست محبوب خود برای هشدار به شنوندگان در مورد مصرف مکمل‌هایی که حاوی ترکیبی به نام ۱، ۳-بوتاندیول هستند، استفاده کردند. فریس گفت: داده‌های نوظهور از مدل‌های حیوانی نشان می‌دهد که ممکن است به موش‌ها وضعیتی مشابه بیماری کبد چرب بدهد. یافته‌های حیوانی در مطالعات انسانی تأیید نشده است و برخی از تولیدکنندگان این توصیف را مورد نقد قرار می‌دهند.
این مکمل به فهرست طولانی ترفندهای افزایش طول عمر می‌پیوندد که رهبران فناوری با وجود تردیدهایی در مورد اثربخشی و ایمنی آنها، به آنها متوسل شده‌اند. در سال ۲۰۱۹ و در سال ۲۰۲۴، سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) در مورد تزریق «پلاسمای جوان» که در آن افراد از افراد جوان خون دریافت می‌کنند، هشدار داد. این تزریق به عنوان یک درمان ضد پیری تبلیغ می‌شود و موردی است که جانسون به لطف پسرش مرتبا در رژیم سلامتی خود قرار می‌دهد. پیتر تیل، کارآفرین و میلیاردر فناوری، در سال ۲۰۱۴ به بلومبرگ نیوز گفت که با وجود هشدار کلینیک مایو، یک مرکز پزشکی مشهور در ایالات متحده، در مورد خطرات قابل توجه و اینکه شواهد کمی وجود دارد که این دارو به بزرگسالان سالم کمک کند تا جوانی یا انرژی خود را بازیابند، هورمون رشد انسانی مصرف می‌کند. تیل به سوالات نیچر در مورد اینکه آیا هنوز این هورمون را مصرف می‌کند یا نظرش در مورد راهنمایی کلینیک مایو چیست، پاسخی نداد.
برخی از رهبران فناوری سیلیکون ولی به امید افزایش شناخت، متیلن بلو، ترکیبی با سابقه طولانی به عنوان رنگ نساجی را که برای استفاده پزشکی محدود، عمدتا برای درمان یک اختلال خونی نادر، تأیید شده است، تبلیغ کرده‌اند و آنها کیسه‌های نیکوتین را که به عنوان جایگزینی برای سیگار کشیدن به بازار عرضه می‌شوند، به عنوان راهی برای بهینه‌سازی تمرکز و انرژی، علیرغم نگرانی‌های مستند در مورد اعتیاد، تبلیغ می‌کنند.
«این مبلغان ثروتمند حوزه طول عمر، اغلب به عنوان نوعی مترجم علم در مراحل اولیه برای عموم شناخته می‌شوند؛ افرادی که یافته‌های اولیه یا حتی شواهد روایی را به مجموعه‌ای از مکمل‌ها، ترکیبات، پروتکل‌ها و مداخلات مختلف تبدیل می‌کنند، آن هم مدت‌ها پیش از آنکه تأییدیه سازمان غذا و دارو را دریافت کنند. مارگیه کمپس، پژوهشگر دانشگاه اوترخت هلند که در زمینه افراد تاثیرگذار در حوزه سلامت مطالعه می‌کند، می‌گوید: این یک اثر قطره‌ای است که به دلیل ماهیت پلتفرم‌هایی شکل می‌گیرد که آنها برای انتشار محتوا از آن استفاده می‌کنند.
اما این پدیده رو به رشد خطری هم دارد: محققانی که پیری و طول عمر را مطالعه می‌کنند، هشدار می‌دهند که این ترفندهای زیستی از نظر بالینی آزمایش نشده‌اند، به این معنی که مشخص نیست که آیا آنها مؤثر هستند یا ممکن است به افراد آسیب برسانند.
اندرو استیل، محقق مستقل طول عمر ساکن برلین می‌گوید هیچ مداخله پزشکی وجود ندارد که ثابت کند با هدف قرار دادن خود پیری، عمر انسان را افزایش می‌دهد. احتمالا مواردی در رادارهای ما وجود دارد که ممکن است مؤثر باشند، اما هیچ چیز تاکنون روی انسان آزمایش نشده است.
مبنای زیستی
نیر بارزیلای، رئیس آکادمی علوم زمین و محقق ژنتیک در کالج پزشکی آلبرت اینشتین در شهر نیویورک، در مورد تأثیرات ترفندهای زیستی مردد است.
نه استیل و نه بارزیلای بدبین نیستند. هر دو می‌گویند برخی از پروتکل‌هایی که توسط نخبگان سیلیکون ولی آزمایش و تبلیغ می‌شوند، می‌توانند تأثیر معناداری بر طول عمر داشته باشند، اما زمانی که افراد تحت تأثیر بیماری‌های مزمن و ناتوانی‌های مرتبط با پیری قرار نمی‌گیرند. این شکاف چیزی است که بیشتر محققان را نگران می‌کند. مت کایبرلین، متخصص پیری‌شناسی که مؤسسه تحقیقات پیری سالم و طول عمر را در دانشگاه واشنگتن در سیاتل تأسیس کرده است، می‌گوید در داده‌های محدود موجود در مورد این مداخلات، سیگنال وجود دارد، اما نویز زیادی نیز وجود دارد. این امر تفکیک این دو را برای عموم دشوار می‌کند.
فی میتن، کارآفرین و بنیان‌گذار یک کلینیک پزشکی طول عمر در لندن، این پدیده را نوعی «مشکل فاز غیررسمی دوم» می‌نامد که اشاره‌ای به مرحله میانی و کنترل شده در کارآزمایی‌های دارویی دارد. او می‌گوید: شما با بنیان‌گذاران فناوری و افراد مشهور زیادی روبه‌رو هستید که با بودجه‌های کلان، نوعی آزمایش غیررسمی را روی خودشان انجام می‌دهند و سپس نتایج آن مستقیما به عموم منتقل می‌شود. این پروتکل‌ها به تدریج به عنوان مرجع پذیرفته‌شده جا می‌افتند، در حالی که در واقع چنین نیستند. برای دستیابی به داده‌های معتبر، باید کارآزمایی‌های بالینی روی هزاران نفر و با معیارهای کنترل‌شده و بسیار دقیق انجام شود.
شرکت میتن معمولا نشانگرهای زیستی، زیست‌شناسی سلولی و ژنتیک مشتریان را برای پیش‌بینی خطرات آینده تجزیه و تحلیل می‌کند و سپس درمان‌های متناسب را برای کمک به افراد در پیشگیری از مشکلات احتمالی ارائه می‌دهد. اما او می‌گوید که مشتریانش اکنون به طور معمول با استناد به جانسون و پروتکل طرح او به کلینیک می‌آیند.
شواهد حاصل از آزمایش‌ها
برای افراد تاثیرگذار، تبلیغ محصولات سلامتی چیز جدیدی نیست. به عنوان مثال، کیم کارداشیان، کارآفرین میلیاردر، در طول سال‌ها طیف وسیعی از چای‌های سم‌زدا و درمان با نور قرمز را تبلیغ کرده است. اما جدیدترین نسل «مردان فناوری»، ترفندهای متفاوتی ارائه می‌دهند، زیرا آنها جزئیات علمی را می‌پذیرند. آنها با اشاره به مفاهیم عجیب و غریب مانند پنل‌های لیپیدی، حجم دوز مهارکننده mTOR و سن زیستی، از اصطلاحات علمی برای تبلیغ مداخلات استفاده می‌کنند، حتی اگر تحقیقات قطعی وجود نداشته باشد.
کمپس می‌گوید: این برای مردم عادی شده که فرض کنند به مکمل نیاز دارند. همه استفاده می‌کنند، پس من هم نیاز دارم. برخی از افراد تاثیرگذار در حوزه طول عمر، مکمل‌ها را نیز با نام‌های تجاری خود در وب‌سایت‌ها و از طریق پلتفرم‌های رسانه‌های اجتماعی خود می‌فروشند، به این معنی که آنها در محصولاتی که در مورد آنها بحث می‌کنند، منافع تجاری دارند؛ رابطه‌ای که ممکن است همیشه برای دنبال‌کنندگان آشکار نباشد.
علم می‌خواهد جهش دیگری در طول عمر ایجاد کند
با وجود این، بخش بسیار کمی از پژوهش‌های مربوط به محصولات افزایش طول عمر تاکنون روی انسان انجام شده است. برای نمونه، راپامایسین را در نظر بگیریم؛ دارویی که جانسون مصرف آن را متوقف کرده، اما همچنان در فضای آنلاین توسط دیگران مورد بحث و استفاده قرار می‌گیرد. تحقیقات نشان داده است که این داروی سرکوب کننده سیستم ایمنی می‌تواند با مهار مسیر mTOR، آبشاری از واکنش‌های شیمیایی که رشد سلول را تنظیم می‌کند و در پیری نقش دارد، طول عمر موش‌ها را بین ۲۳ تا ۶۰ درصد افزایش دهد. این مطالعه و سایر مطالعات نتایج بالقوه افزایش طول عمر را نشان می‌دهند. به گفته کایبرلین، این دارو در هر حیوانی که تا به حال آزمایش شده است، مؤثر بوده است. با این حال، نشان دادن افزایش طول عمر در انسان به دلیل بازه‌های زمانی و خطرات مرتبط با داروهایی مانند راپامایسین دشوارتر است.
این مطالعه یک نسخه آنالوگ راپامایسین به نام اورولیموس را آزمایش کرد و نشان داد که این دارو پاسخ به واکسیناسیون علیه آنفلوانزا را در بیش از ۲۰۰ بزرگسال ۶۵ سال و بالاتر بهبود می‌بخشد. یک آزمایش فاز دوم پیگیری در سال ۲۰۱۸ نشان داد که این دارو عفونت‌های دستگاه تنفسی را در افراد مسن بیش از یک سال کاهش می‌دهد. در سال ۲۰۲۳، کایبرلین و گروهش نتایج نظرسنجی از ۳۳۳ نفر را که راپامایسین را بدون برچسب، عمدتا برای اهداف ضد پیری مصرف کرده بودند، گزارش کردند. محققان دریافتند که مصرف‌کنندگان راپامایسین عموما بهبود در کیفیت زندگی را گزارش کرده‌اند. اما این گروه می‌گوید که این مطالعه محدود است، زیرا به گزارش‌های شخصی متکی بوده و دانشمندان نمی‌توانند این احتمال را رد کنند که این نظرسنجی نماینده همه افراد نبوده و ممکن است افرادی که تجربه عوارض منفی داشته و مصرف دارو را متوقف کرده‌اند، در آن کمتر حضور داشته یا اصلا وارد نشده باشند.
بارزیلای می‌گوید منبع دیگری از شواهد برای اثرات طول عمر در افراد، از داروهایی ناشی می‌شود که قبلا برای استفاده در بیماری‌های مزمن مرتبط با پیری، تأیید قانونی دریافت کرده‌اند. او به چهار دارو یا دسته دارویی مورد تایید سازمان غذا و دارو اشاره می‌کند که به گفته او شواهد معقولی برای کاهش سرعت بیماری‌های مرتبط با سن دارند. او بیشتر از همه در مورد متفورمین هیجان‌زده است که یک داروی دیابت ارزان است که او و همکارانش در حال حاضر در حال آزمایش توانایی آن در به تأخیر انداختن توسعه یا پیشرفت بیماری‌های مزمن مرتبط با سن هستند. دسته دیگر، دسته‌ای از داروهای کاهش وزن است که به عنوان آگونیست‌های گیرنده GLP-1 شناخته می‌شوند که به نظر می‌رسد مستقل از کاهش وزن بر نشانه‌های پیری تأثیر می‌گذارند. دو دسته دارویی آخر مهارکننده‌های SGLT2 هستند که بدن را مجبور می‌کنند گلوکز بیشتری را از طریق ادرار دفع کند و به نظر می‌رسد که فواید قلبی عروقی و کلیوی دارند؛ و بیسفسفونات‌ها که سلامت استخوان را بهبود می‌بخشند.
علیرغم این وعده، بارزیلای، مانند سایر متخصصان پیری، نگران است که روایت‌های روایی چند غول فناوری ثروتمند و مشهور می‌تواند ضرر بیشتری نسبت به فایده داشته باشد.
نیمی از طول عمر ارثی است
جانسون و گروه علمی او به نیچر گفتند که اگرچه آزمایش‌های تصادفی کنترل شده همچنان استاندارد طلایی برای ارزیابی درمان‌ها یا مداخلات تکی هستند، اما ارزیابی‌های فردمحور امکان اندازه‌گیری‌های دقیق‌تری را نسبت به آنچه در کارآزمایی‌های بالینی گسترده و عملی ممکن است، فراهم می‌کند. آنها همچنین مدعی‌اند که تاکنون سیگنال‌هایی به دست آورده‌اند که فراتر از مقالات علمی منتشرشده است و می‌تواند نخستین مشاهدات انسانی در این زمینه تلقی شود.
تامین بودجه برای آزمایش‌های بزرگ برای آزمایش مداخلات ضد پیری در انسان می‌تواند در دسترس برخی از افراد تاثیرگذار باشد، اما اینکه آیا آنها تصمیم می‌گیرند پول خود را در این راه خرج کنند، سوال جداگانه‌ای است. استیل تخمین می‌زند که یک آزمایش راپامایسین با قدرت مناسب در بزرگسالان سالم، حدود ۵۰ تا ۱۰۰ میلیون دلار هزینه خواهد داشت که بخش کوچکی از دارایی خالص برخی از افراد بسیار ثروتمندی است که پیشگام در تبلیغ ترفندهای افزایش طول عمر در رسانه‌های اجتماعی هستند. او می‌گوید: این همزمان یک مد زودگذر سلامتی و به طور بالقوه بزرگترین انقلاب در تاریخ پزشکی است و هنوز راهی برای استفاده از این هیجان چند میلیارد دلاری و هدایت آن به سمت علم واقعی پیدا نشده است.
در مورد زمزمه‌های رسانه‌های اجتماعی در مورد جدیدترین میانبرها، دیوید جمز، محقق زیست‌پیری‌شناسی در موسسه سالمندی سالم دانشگاه کالج لندن که از اوایل دهه ۱۹۹۰ در این زمینه فعالیت می‌کند، می‌گوید: این امر به افراد احساس کنترل می‌دهد؛ نوعی غرور در میان چهره‌های حوزه فناوری که بر این باورند موفقیت‌های پیشینشان می‌تواند آنها را قادر سازد تا حتی پیری را نیز شکست دهند.
اخبار لحظه ای را در شبکه های اجتماعی خبر محور بخوانید.
بله | ایتا | روبیکا | سروش پلاس | تلگرام
هیچ نظر! یکی از اولین.