دولت به دنبال افزایش نرخ سوم بنزین / بنزین ۱۰ هزار تومانی چقدر جدی است؟
در حالی که هنوز هیچ اعلام رسمی از سوی دولت درباره افزایش قیمت بنزین منتشر نشده، گزارشها و اظهارات برخی نمایندگان مجلس از احتمال دو برابر شدن نرخ سوم بنزین و رسیدن آن به ۱۰ هزار تومان حکایت دارد؛ موضوعی که با واکنش تند تعدادی از نمایندگان همراه شده است. در مقابل، پیگیریها نشان میدهد دولت برای اجرای این طرح در حال طی کردن مراحل نهایی است. اما اگر این تصمیم اجرایی شود، چه تغییری در نحوه سوختگیری ایجاد میکند و چه اثری بر هزینههای مردم و نرخ تورم خواهد داشت؟
به گزارش خبر محور به نقل از خبرآنلاین، اگرچه نمایندگان مجلس از افزایش قیمت بنزین انتقاد میکنند و حسین صمصامی به خبرآنلاین گفته است که مجلس در جدول ۱۳ بودجه، مجوزی کلی به دولت داده است، اما پیگیریهای خبرآنلاین از مراجع دیگر، حکایت از موافقت سران سه قوه با افزایش نرخ سوم بنزین به ۱۰ هزار تومان دارد.
از روز گذشته زمزمهها درباره افزایش قیمت بنزین دوباره شدت گرفته است و همین موضوع نگرانیهای زیادی را در میان مردم ایجاد کرده است. خاصه آنکه افزایش قیمت بنزین در روزهایی که کشور در وضعیت جنگ با آمریکا قرار داشته و قیمت کالاهای اساسی روزبهروز بیشتر میشود، این سؤال را ایجاد میکند که گرانی سوخت چقدر زمینهساز افزایش تورم میشود؟
اعتراض نمایندگان مجلس بلند شد
مالک شریعتی، نماینده تهران، اولین فردی بود که پرده از تصمیم اقتصادی جدید دولت برداشت. او در شبکه اجتماعی ایکس، با اشاره به تصمیم دولت برای نرخ ۱۰ هزار تومانی بنزین، نوشت: «برخلاف نظر قطعی مجلس و در مغایرت کامل با ماده ۴۶ قانون برنامه هفتم، متأسفانه “سازمان برنامه و بودجه”، ایده گرانسازی بنزین را در دولت با قدرت جلو میبرد و ظاهراً قرار است از ابتدای مردادماه اجرایی شود.
آذرماه ۱۴۰۴ هم با هدف حذف کارت سوخت جایگاه و کاهش مصرف، نرخ سوم ۵ هزار تومانی بنزین اعمال شد، ولی در بهار ۱۴۰۵ همچنان یکسوم بنزین کشور توسط کارت جایگاه به فروش میرسد و تقاضا هم، جز در بازه جنگ و تعطیلیها، اصلاً کاهش نیافته است. علت این همه پافشاری برای تکرار اشتباهات گذشته، فقط یک چیز است: نفوذ. آقای دکتر پزشکیان، مراقب باشید! کنار گذاشتن طرح عادلانه “سهمیه سرانه بنزین خانواده” و تداوم مسیر غلط گذشته، نه به نفع مردم است و نه به نفع دولت شما.»
پس از شریعتی، روحالله نجابت، از نمایندگان نزدیک به محمدباقر قالیباف، نیز در توئیتی نوشت: «جناب رئیسجمهور! وعده «خودرو کممصرف ۳ لیتر در ۱۰۰ کیلومتر» چه شد؟ اگر کشور در شرایط جنگی و با کمبود سوخت مواجه است، راهکار «توزیع عادلانه» است، نه گرانسازی! با افزایش قیمت به ۱۰ هزار تومان، نه عدالت محقق میشود و نه مشکل مصرف حل؛ فقط فشار بر سفره مردم مضاعف خواهد شد. این مسیر اشتباه است.»
ماجرای سهنرخی شدن قیمت بنزین
پاییز سال گذشته بود که دولت چهاردهم، تصمیم جدیدی را در خصوص نظام قیمتگذاری بنزین، به منظور تقویت نقش کارت سوخت شخصی، کاهش مصرف و جلوگیری از افزایش واردات بنزین اتخاذ کرد. در واقع، بر اساس مصوبه جدید دولت که دوم آذرماه ۱۴۰۴ به دستگاههای اجرایی ابلاغ شد، از نیمه دوم آذرماه سال ۱۴۰۴، قیمت بنزین برای سوختگیری با کارت اضطراری جایگاه به ۵ هزار تومان رسید؛ رقمی که به عنوان «نرخ سوم» وارد نظام عرضه سوخت شد.
طبق این سیاست، نرخهای فعلی بنزین ــ ۱۵۰۰ تومان سهمیهای و ۳۰۰۰ تومان آزاد ــ بدون تغییر باقی ماندند، اما استفاده از آنها تنها از طریق کارت سوخت شخصی امکانپذیر است. دولت با تعیین نرخ سوم قصد داشت استفاده از کارتهای جایگاهی را به حداقل رسانده و دارندگان خودرو را به استفاده از کارت شخصی ملزم کند. در عمل، سوختگیری با کارت جایگاه به گزینهای پرهزینه بدل شد و این پیام را به مصرفکنندگان مخابره کرد که تنها مسیر دسترسی به نرخهای یارانهای، کارت شخصی است.
همچنین، سقف سهمیهها همچنان شامل ۶۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی و ۷۰ لیتر بنزین ۳۰۰۰ تومانی در هر ماه است. حال اگر تصمیم جدید دولت درباره افزایش نرخ سوم بنزین اجرا شود، قیمت بنزین برای سوختگیری با کارت اضطراری جایگاه به ۱۰ هزار تومان خواهد رسید. هرچند دولتمردان پزشکیان تاکنون هیچ واکنشی به خبر افزایش قیمت بنزین نشان ندادهاند، اما طبق پیگیریهای خبرنگار خبرگزاری خبرآنلاین، دولت توانسته برای افزایش قیمت بنزین به ۱۰ هزار تومان، موافقت سران قوا را کسب کند و در صورت نهایی شدن این مصوبه، احتمالا این تصمیم از مردادماه اجرایی خواهد شد؛ البته که دولت همچنان در حال کار برای این اقدام است.
اگر دولت بخواهد قیمت بنزین را افزایش بدهد…
در این میان، حسین صمصامی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، در گفتوگو با خبرگزاری خبرآنلاین، درباره اخبار منتشرشده پیرامون افزایش نرخ سوم بنزین به ۱۰ هزار تومان، گفت: «خبرهایی به ما رسیده است که دولت قصد انجام چنین کاری را دارد. پیش از این نیز بحث بنزین ۵ هزار تومانی مطرح شده بود که دولت آن را رد میکرد، اما متأسفانه بعد از مدتی همان اقدام را انجام داد. متأسفانه اکنون نیز یکسری خبرهای تقریباً موثق داریم که دولت قصد دارد نرخ سوم بنزین را به ۱۰ هزار تومان افزایش دهد.»
وی درباره هدف دولت از این اقدام، بیان کرد: «گفته میشود هدف دولت صرفهجویی در مصرف است، اما سؤال اینجاست که وقتی نرخ سوم بنزین به ۵ هزار تومان افزایش یافت، چه میزان در مصرف صرفهجویی شد؟ حداقل دولت باید گزارشی به مردم ارائه دهد که آیا این کاهش مصرف اتفاق افتاده یا خیر و اگر هم رخ داده، آیا دلیل آن افزایش نرخ ۵ هزار تومان بوده است یا عوامل دیگری در آن نقش داشتهاند. این نکته بسیار مهمی است.»
این نماینده مجلس با انتقاد از افزایش قیمت بنزین در شرایط فعلی کشور، گفت: «افزایش نرخ بنزین در شرایط موجود، سیاستی کاملاً اشتباه است. اگر دولت بخواهد چنین اقدامی انجام دهد، در واقع در حال تدارک یک …[مشکل] اقتصادی دیگر است. همانگونه که در دیماه سال گذشته، با حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی و افزایش نرخ ارز در تالار اول از ۸۰ هزار تومان به ۱۲۰ هزار تومان، شرایطی ایجاد شد که به اعتقاد ما یک …[مشکل] اقتصادی رقم خورد، اعتراضاتی شکل گرفت و کشتهسازی صورت گرفت. افرادی که در آن تصمیم نقش داشتند باید مورد پیگرد قانونی قرار بگیرند و ما نمایندگان نیز این موضوع را دنبال میکنیم.»
صمصامی در پاسخ به این سؤال که آیا در صورت افزایش قیمت بنزین، احتمال بروز اعتراضات عمومی وجود دارد، اظهار کرد: «وقتی چنین تصمیمی اتخاذ شود، زمینه یک …[مشکل] اقتصادی دیگر فراهم خواهد شد. کسانی که موجب آن اتفاقات در دیماه سال گذشته شدند، با حذف ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی و افزایش نرخ ارز در تالار اول، موجب افزایش قیمتها، اعتراضات مردمی و حوادث ۱۸ و ۱۹ دی شدند.
مصوبه افزایش قیمت بنزین در شورای سران قوا تصویب شده باشد، ندیدهام
این عضو کمیسیون اقتصادی ادامه داد: «در ادامه نیز دشمن از این شرایط سوءاستفاده کرد، کشتهسازی انجام شد، علیه ایران در سازمان ملل قطعنامه ضد حقوق بشری صادر شد و پس از آن نیز آمریکا با لشکرکشی، اتفاقات ۹ اسفندماه را رقم زد. به اعتقاد من، آن اتفاقات یک …[مشکل] اقتصادی بود و اکنون نیز اگر نرخ سوم بنزین به ۱۰ هزار تومان افزایش یابد، دولت و سیاستگذاران باید مراقب باشند، زیرا این اقدام میتواند زمینهساز یک …[مشکل] اقتصادی دیگر و زمینه ایجاد نارضایتیها و اعتراضات جدید را فراهم کند. این اقدام در شرایط فعلی کشور به هیچوجه به صلاح نیست و دولت نباید چنین اشتباه بزرگی مرتکب شود.»
وی در پاسخ به این سؤال که آیا تصمیم افزایش قیمت بنزین در بودجه پیشبینی شده یا در شورای هماهنگی سران قوا به تصویب رسیده است، گفت: «من مصوبهای مبنی بر اینکه این موضوع در شورای سران قوا تصویب شده باشد، ندیدهام.
اما مجلس در جدول ۱۳ و بحث مخارج، یک مجوز کلی به دولت داده است. همان زمان نیز من با این موضوع مخالفت کردم و گفتم چنین اختیاری نباید به دولت داده شود. البته مجلس نگفته که دولت حتماً باید این کار را انجام دهد، بلکه صرفاً اجازه کلی انجام آن را داده است. با این حال، در شرایط فعلی کشور، زمان مناسبی برای چنین تصمیمی نیست؛ زیرا از یک سو، قیمتها به شدت در حال افزایش است و نرخ ارز نیز روند صعودی دارد و از سوی دیگر، افزایش قیمت بنزین دامنه تورم را گسترش خواهد داد.»
اگر نرخ سوم بنزین ۱۰ هزار تومانی شود، واقعاً موجب کاهش مصرف سوخت خواهد شد؟
صمصامی در پاسخ به این ادعا که برخی افزایش قیمت بنزین را ناشی از آسیب به زیرساختهای سوخت در پی حملات آمریکا میدانند، اظهار کرد: «این توجیه کاملاً غلط است. سؤال این است که آیا اگر نرخ سوم بنزین ۱۰ هزار تومان شود، واقعاً موجب کاهش مصرف سوخت خواهد شد؟»
نماینده تهران ادامه داد: «یکی از مشکلات اصلی در مصرف بیرویه بنزین، استفاده از کارت سوخت جایگاههاست که هیچ نظارت دقیقی بر آن وجود ندارد. بخش عمدهای از قاچاق سوخت نیز از طریق همین کارتهای جایگاه انجام میشود. راهکار این است که هر خودرو فقط با کارت سوخت شخصی خود سوختگیری کند و کارتهای جایگاه جمعآوری شوند.»
هیچ نظر! یکی از اولین.