علائم اولیه سرطان رحم در زنان پیش و پس از یائسگی

الهام شیرعلی، عضو هیأت علمی فلوشیپ آنکولوژی زنان، در گفتگو با مهر، درباره سرطان رحم و سرطان دهانه رحم توضیحاتی ارائه داد. وی اظهار داشت سرطان رحم به رشد غیرطبیعی و کنترل‌نشده لایه داخلی دیواره رحم گفته می‌شود و شایع‌ترین علامت آن خونریزی غیرطبیعی واژینال است.

علائم سرطان رحم

در زنان پیش از یائسگی، خونریزی بین دو قاعدگی یا قاعدگی‌های سنگین به‌عنوان زنگ خطر تلقی می‌شود. در زنان یائسه، هرگونه خونریزی غیرعادی باید جدی گرفته شود و مراجعه فوری به پزشک ضروری است.

سایر علائم سرطان رحم شامل:

• ترشحات غیرطبیعی واژینال

• درد یا فشار در ناحیه لگن

• درد هنگام ادرار یا نزدیکی

• کاهش وزن و خستگی‌های مفرط

این علائم معمولاً در مراحل پیشرفته بیماری بروز می‌کنند. سرطان رحم اغلب پس از ۵۰ سالگی رخ می‌دهد، اما عوامل خطری وجود دارد که احتمال ابتلاء را افزایش می‌دهد:

• قرار گرفتن در معرض سطح بالای استروژن

• چاقی و افزایش استروژن محیطی

• سابقه خانوادگی بدخیمی‌های رحم یا سرطان‌های دستگاه گوارش مانند روده و کولون

روش‌های تشخیص و درمان سرطان رحم

تشخیص سرطان رحم شامل سونوگرافی و نمونه‌برداری از دیواره رحم است. زنان نزدیک به سن یائسگی ممکن است کاهش حجم خونریزی و افزایش فاصله بین قاعدگی‌ها را تجربه کنند. در سنین حدود ۴۹ تا ۵۰ سالگی، ادامه قاعدگی‌های سنگین و طولانی‌مدت نیاز به بررسی پزشکی دارد.

در مراحل اولیه، جراحی تنها برای درمان کافی است. اما در مراحل پیشرفته، پس از جراحی ممکن است نیاز به شیمی‌درمانی یا رادیوتراپی باشد. تشخیص زودهنگام و توجه به علائم هشداردهنده و سابقه خانوادگی، شانس درمان موفق را افزایش می‌دهد.

سرطان دهانه رحم و پیشگیری

شیرعلی درباره سرطان دهانه رحم (سرویکس) توضیح داد که پیشگیری مؤثر شامل واکسیناسیون HPV برای دختران زیر ۱۵ سال و حداکثر تا ۲۶ سال است. واکسن با پوشش تایپ‌های شایع HPV، عامل اصلی سرطان دهانه رحم، خطر ابتلاء را به حداقل می‌رساند.

برای افرادی که واکسن دریافت نکرده‌اند، غربالگری منظم اهمیت دارد. تست پاپ اسمیر از سن ۲۱ تا ۲۵ سالگی و پس از ۲۵ سالگی، به همراه آزمایش HPV، به شرط شروع فعالیت جنسی توصیه می‌شود. در صورت مشاهده یافته غیرطبیعی، کولپوسکوپی مرحله بعدی است.

کولپوسکوپی به پزشک اجازه می‌دهد دهانه رحم را بزرگ‌نمایی کند، سلول‌های دچار تغییر را شناسایی کرده و نمونه‌برداری انجام دهد. درمان بر اساس درجه تغییرات سلولی تعیین می‌شود و ممکن است بدون نیاز به تخلیه رحم انجام شود.

عوامل خطر و علائم سرطان دهانه رحم

• شایع‌ترین عامل: عفونت HPV

• سایر عوامل: سیگار، قلیان و تعدد شرکای جنسی

• علائم: خونریزی غیرطبیعی، درد ناحیه لگن، ترشحات واژینال و ترشحات بدبو

تشخیص به‌موقع و انجام غربالگری منظم، شانس درمان موفق را بالا می‌برد. در مراحل اولیه، درمان معمولاً با جراحی انجام می‌شود، اما در مراحل پیشرفته، نیاز به شیمی‌درمانی و رادیوتراپی وجود دارد.

اهمیت تشخیص زودهنگام

الهام شیرعلی تأکید کرد که توجه به علائم هشداردهنده و انجام غربالگری منظم، نقش کلیدی در پیشگیری و درمان موفق سرطان رحم و دهانه رحم دارد. زنان باید خونریزی‌های غیرعادی، درد لگن و ترشحات غیرمعمول را جدی بگیرند و در صورت وجود سابقه خانوادگی یا عوامل خطر، پیگیری پزشکی را در اولویت قرار دهند.

جمع‌بندی کوتاه

سرطان رحم و دهانه رحم با خونریزی غیرطبیعی، درد لگن و ترشحات واژینال همراه است. تشخیص زودهنگام، غربالگری منظم و واکسیناسیون HPV، شانس درمان موفق را افزایش می‌دهد. توجه به عوامل خطر و علائم هشداردهنده برای تمام زنان ضروری است.