گنج پنهان زیر پای ایران / حقیقت یا شایعه؟

به گزارش خبرمحور به نقل از فارس، بررسی های جدید از وضعیت صنعت استخراج طلا در ایران نشان می دهد که بخش قابل توجهی از ظرفیت تولید کشور به دلیل فرسودگی تجهیزات و استفاده از روش های قدیمی، بلااستفاده باقی مانده است؛ موضوعی که سالانه خسارت قابل توجهی به اقتصاد معدنی کشور وارد می کند.

بر اساس آمارهای منتشر شده، در سه سال منتهی به سال 1402 حدود 33 درصد از ظرفیت سالانه تولید طلا در کشور استخراج نشده است. این میزان معادل حدود 6.64 تن طلا در سال برآورد می شود؛ رقمی که ارزش دلاری آن بیش از یک میلیارد دلار تخمین زده شده و از نظر اقتصادی بسیار قابل توجه است.

کاهش بهره وری در صنعت طلا

طبق اعلام منابع رسمی، ظرفیت تولید سالانه طلا در ایران حدود 20.18 تن است، اما میزان استخراج واقعی در سال های اخیر به طور میانگین 13.54 تن بوده است. این اختلاف نشان می دهد که صنعت طلا در ایران با فاصله قابل توجهی از ظرفیت واقعی خود فعالیت می کند.

یکی از مهم ترین عوامل این عقب ماندگی، استفاده از تجهیزات قدیمی و فناوری های فنی تاریخ گذشته عنوان شده است. کارشناسان معتقدند که عدم نوسازی تجهیزات معدنی باعث کاهش راندمان استخراج و هدررفت منابع ارزشمند زیرزمینی شده است.

صدور پروانه های جدید اکتشاف طلا

در همین راستا، دی ماه سال گذشته وزارت صنعت، معدن و تجارت برای 22 میلیون تن کانسنگ جدید طلا پروانه اکتشاف صادر کرد. این اقدام می تواند در صورت بهره برداری اصولی، ظرفیت تولید کشور را افزایش دهد و بخشی از کمبود فعلی را جبران کند.

با این حال، کارشناسان تاکید دارند که صرف صدور مجوز اکتشاف کافی نیست و تا زمانی که زیرساخت های فنی و تجهیزات به روز نشود، بخش مهمی از ظرفیت بالقوه همچنان بلااستفاده باقی خواهد ماند.

چالش تجهیزات و نقش سیاست گذاری

مهدی محمدخانی، کارشناس صنایع، معتقد است تحریم ها و نبود دسترسی به تجهیزات مدرن، یکی از دلایل اصلی کاهش بهره وری در استخراج طلا است. او تاکید می کند که این محدودیت ها باعث شده صنعت طلا نتواند همگام با استانداردهای جهانی حرکت کند.

در مقابل، نیما صادقی دیگر کارشناس این حوزه بر این باور است که امکان توسعه تجهیزات داخلی وجود دارد، اما نبود حمایت کافی از سوی وزارت صمت مانع از تحقق این ظرفیت شده است.

همچنین بر اساس گزارش مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، همکاری موثر میان دانشگاه ها و صنایع معدنی در قالب پارک های فناوری می تواند نقش مهمی در ارتقای روش های استخراج و بهبود تجهیزات ایفا کند.

در مجموع، کارشناسان معتقدند که بهبود وضعیت صنعت طلا در ایران نیازمند ترکیبی از نوسازی تجهیزات، حمایت سیاست گذار و توسعه فناوری های داخلی است؛ در غیر این صورت بخش قابل توجهی از ظرفیت معدنی کشور همچنان بدون استفاده باقی خواهد ماند.

جمع بندی کوتاه

صنعت طلا در ایران با وجود ظرفیت بالا، به دلیل تجهیزات فرسوده و فناوری قدیمی، سالانه میلیاردها دلار زیان ناشی از عدم استخراج کامل را تجربه می کند.