تبعات قطعی اینترنت: سقوط سریع افراد به زیر خط فقر
اقتصاد ایران در سال 1404 درگیر پیامدهای افزایش نااطمینانیهای سیاسی و تشدید ریسکهای ژئوپلیتیک است. در این شرایط، بررسی مسیر انتقال این ریسکها و پیامدهای ادامهدار آن برای اقتصاد کشور، اهمیت ویژهای پیدا کرده است.
فرشاد فاطمی، اقتصاددان و عضو هیئت علمی دانشگاه، در گفتوگو با اقتصادنیوز به بررسی ابعاد اقتصادی این وضعیت پرداخت و چشمانداز کوتاهمدت و بلندمدت اقتصاد ایران را تشریح کرد. تحلیل او حاوی هشدارها و نکات مهمی است.
رشد اقتصادی منفی در سال 1404
فاطمی با بیان اینکه «به احتمال زیاد، رشد اقتصادی سال ۱۴۰۴ منفی خواهد بود»، به دو شوک عمده اشاره کرد: «ما پیشتر در اوایل تابستان یک ضربه اقتصادی به دلیل جنگ ۱۲ روزه داشتیم و اکنون نیز در میانه زمستان با شوک جدید مواجهیم. بنابراین بعید است رشد اقتصادی امسال مثبت باشد.»
نااطمینانی؛ قاتل برنامهریزی اقتصادی
وی با تأکید بر عامل اصلی بحران، توضیح داد: «هرجا ‘نااطمینانی’ وارد شود، عملاً امکان برنامهریزی بلندمدت را از بین میبرد و فعالیتهای اقتصادی را مختل میکند.» او افزود که این نااطمینانی اکنون با محدودیتهایی در فضای اینترنت همراه شده و صرف نظر از منشأ آن، فرصتها و انگیزههای اقتصادی را به شدت کاهش داده است. به گفته وی، سیاستگذار باید با سرعت عمل کند تا میزان این نااطمینانی را کاهش دهد.
حتی برنامهریزی کوتاهمدت هم مختل شده است
این اقتصاددان با هشدار درباره عمق تاثیرات، گفت: «مسئله امروز دیگر فقط سرمایهگذاری بلندمدت نیست؛ حتی صاحبان کسبوکار برای برنامهریزیهای کوتاهمدت—از این هفته برای هفته آینده یا از این ماه برای ماه آینده—با مشکل مواجه هستند.» به گفته او، این شرایط فضای کسبوکار و فعالیتهای اقتصادی را به شدت دشوار کرده است.
فاطمی تاکید کرد که این نااطمینانی به تصمیمهای خانوارها نیز سرایت کرده و خانوادهها در اتخاذ تصمیمهای ساده روزمره یا بلندمدتتر مانند خرید خودرو و مسکن، با چالش مواجه شدهاند.
سقوط سریع به زیر خط فقر با قطعی اینترنت
این تحلیلگر به یکی از تبعات عینی و سریع این بحران اشاره کرد: «تصور کنید کسبوکارهای اینترنتی که زندگی متوسط بسیاری از افراد به آنها وابسته است، به دلیل قطع اینترنت برای دو تا سه هفته دسترسی به منبع درآمد خود را از دست دادهاند. این گروهها خیلی سریع ممکن است به زیر خط فقر سقوط کنند.»
وی با بیان اینکه نگرانی اصلی برای افرادی است که درآمد ثابت ندارند و درآمد موقتشان دچار اختلال شده، خاطرنشان کرد: «کسبوکارهای کوچک و کارگران روزمزد در معرض آسیب بیشتری قرار دارند و آسیبی که میبینند از جنس حیات و ممات است.»
راه حل اصلی در حوزه سیاست است، نه اقتصاد
فرشاد فاطمی در پایان، راه برونرفت از این وضعیت را تشریح کرد: «دولت باید به یک بسته جامع فکر کند که فراتر از حوزه اقتصادی باشد و برنامههای سیاسی و اجتماعی نیز در آن دخیل باشند.» او کاهش ‘نااطمینانی’ را کلیدواژه اصلی دانست اما تاکید کرد: «راهحل اصلی در فضای اقتصاد نیست؛ بیشتر آن در حوزههای سیاسی و اجتماعی است که باید به حرکت اقتصاد کمک کنند.»
جمعبندی کوتاه:
به گفته فرشاد فاطمی اقتصاددان، تشدید نااطمینانیهای سیاسی و ژئوپلیتیک، منجر به رشد اقتصادی منفی در سال 1404 شده است. این نااطمینانی حتی برنامهریزی کوتاهمدت کسبوکارها و تصمیمات روزمره خانوارها را مختل کرده و پیامدهای اجتماعی شدیدی مانند سقوط سریع گروههای آسیبپذیر به زیر خط فقر (به ویژه در دوران قطعی اینترنت) به همراه دارد. راهکار اصلی از نگاه وی، کاهش نااطمینانی از طریق اقدامات جامع سیاسی و اجتماعی است، نه صرفاً تدابیر اقتصادی.
هیچ نظر! یکی از اولین.