برندگان بزرگ بازار ارز در ۲۰۲۶ / پول کدام کشورها سودساز شد؟
به گزارش خبر محور؛ بازار ارز جهان در فاصله ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵ تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶ شاهد تغییرات قابلتوجهی بوده است؛ بهطوری که فاصله میان قویترین و ضعیفترین ارزهای جهان در برابر دلار آمریکا به بیش از ۶۶ واحد درصد رسیده است. بر اساس دادههای دویچه بانک که در این گزارش مبنا قرار گرفته، پزو کلمبیا با رشد ۱۹.۲ درصدی در صدر ارزهای برتر قرار دارد و در مقابل، ریال ایران با افت ۴۷ درصدی عمیقترین کاهش ارزش را در میان ارزهای بررسیشده ثبت کرده است.
این جدول نشان میدهد عملکرد ارزها در برابر دلار آمریکا در یک سال گذشته یکسان نبوده است. در حالی که شماری از ارزهای آمریکای لاتین، آفریقا و برخی اقتصادهای نوظهور توانستهاند در برابر دلار تقویت شوند، تعدادی از ارزهای آسیایی و اروپایی با کاهش ارزش مواجه شدهاند. در این میان، ریال ایران با فاصله قابلتوجهی در انتهای جدول قرار گرفته است.
پزو کلمبیا؛ قویترین ارز جهان در یک سال گذشته
در صدر فهرست ارزهای قدرتمند، پزو کلمبیا قرار دارد که در بازه یکساله مورد بررسی ۱۹.۲ درصد در برابر دلار آمریکا رشد کرده است. این عملکرد باعث شده پزو کلمبیا فاصله محسوسی با سایر ارزهای حاضر در رتبههای بالای جدول داشته باشد.
پس از پزو کلمبیا، فورینت مجارستان با رشد ۸.۹ درصدی در جایگاه دوم قرار گرفته است. رَند آفریقای جنوبی نیز با افزایش ۸.۱ درصدی سومین ارز قدرتمند این فهرست بوده است. پزو مکزیک با رشد ۷.۷ درصدی، یوان چین با ۵.۶ درصد و دلار استرالیا و رئال برزیل هر کدام با رشد ۵.۲ درصدی نیز در گروه ارزهای برنده قرار گرفتهاند.
رینگیت مالزی با افزایش ۳.۱ درصدی و کرون نروژ با رشد ۱.۸ درصدی، دیگر ارزهای قابلتوجه در بخش مثبت جدول هستند. پزو شیلی نیز ۱ درصد و زلوتی لهستان ۰.۸ درصد افزایش ارزش داشتهاند.
جدول تغییر ارزش ارزها در برابر دلار آمریکا
| ارز | تغییر یکساله |
|---|---|
| پزو کلمبیا | +۱۹.۲٪ |
| فورینت مجارستان | +۸.۹٪ |
| رَند آفریقای جنوبی | +۸.۱٪ |
| پزو مکزیک | +۷.۷٪ |
| یوان چین | +۵.۶٪ |
| دلار استرالیا | +۵.۲٪ |
| رئال برزیل | +۵.۲٪ |
| رینگیت مالزی | +۳.۱٪ |
| کرون نروژ | +۱.۸٪ |
| پزو شیلی | +۱.۰٪ |
| زلوتی لهستان | +۰.۸٪ |
| دلار هنگکنگ | +۰.۱٪ |
| درهم امارات | ۰.۰٪ |
| ریال قطر | ۰.۰٪ |
| ریال عربستان | -۰.۲٪ |
| روبل روسیه | -۰.۴٪ |
| کرون چک | -۱.۱٪ |
| دلار سنگاپور | -۱.۷٪ |
| فرانک سوئیس | -۱.۸٪ |
| بات تایلند | -۲.۳٪ |
| کرون سوئد | -۲.۴٪ |
| یورو | -۳.۰٪ |
| کرون دانمارک | -۳.۱٪ |
| پوند بریتانیا | -۳.۴٪ |
| دلار کانادا | -۴.۱٪ |
| زلوتی لهستان | -۴.۲٪ |
| دلار نیوزیلند | -۴.۲٪ |
| دلار تایوان | -۶.۸٪ |
| پزوی فیلیپین | -۸.۲٪ |
| روپیه هند | -۹.۳٪ |
| ین ژاپن | -۱۲.۳٪ |
| وون کره جنوبی | -۱۲.۶٪ |
| لیر ترکیه | -۱۴.۶٪ |
| پزو آرژانتین | -۱۸.۹٪ |
| ریال ایران | -۴۷.۰٪ |
مبنای جدول، دادههای نمایشدادهشده در اینفوگرافیک و تغییرات یکساله منتهی به ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶ است.
کدام ارزها بیشترین افت را داشتند؟
در سمت دیگر جدول، ارزهایی قرار گرفتهاند که در برابر دلار آمریکا تضعیف شدهاند. یکی از نکات مهم این بخش، حضور پررنگ ارزهای آسیایی در میان بازندگان است.
وون کره جنوبی با افت ۱۲.۶ درصدی یکی از ضعیفترین ارزهای بزرگ آسیا بوده است. ین ژاپن نیز ۱۲.۳ درصد کاهش ارزش داشته و روپیه هند با افت ۹.۳ درصدی در رتبههای پایین جدول قرار گرفته است. پزوی فیلیپین نیز ۸.۲ درصد از ارزش خود را در برابر دلار از دست داده است.
دلار تایوان با افت ۶.۸ درصدی، دلار نیوزیلند با کاهش ۴.۲ درصدی، دلار کانادا با ۴.۱ درصد و پوند بریتانیا با افت ۳.۴ درصدی نیز در بخش منفی جدول دیده میشوند.
یورو هم در این دوره نتوانسته در برابر دلار عملکرد مثبتی ثبت کند و با افت ۳ درصدی مواجه شده است. فرانک سوئیس ۱.۸ درصد، دلار سنگاپور ۱.۷ درصد و کرون سوئد ۲.۴ درصد کاهش ارزش داشتهاند.
لیر ترکیه و پزو آرژانتین در جمع ضعیفترینها
در میان ارزهای اقتصادهای نوظهور، لیر ترکیه و پزو آرژانتین نیز عملکرد ضعیفی داشتهاند. ارزش لیر ترکیه در بازه مورد بررسی ۱۴.۶ درصد کاهش یافته و پزو آرژانتین نیز با افت ۱۸.۹ درصدی در نزدیکی انتهای جدول قرار گرفته است.
این ارقام نشان میدهد فشار بر ارزهای اقتصادهای نوظهور همچنان یکی از موضوعات مهم بازار جهانی ارز است. البته مقایسه عملکرد ارزها صرفاً با یک عدد نمیتواند تمام عوامل مؤثر بر ارزش پول ملی را توضیح دهد؛ زیرا نرخ تورم، سیاست پولی، وضعیت تجارت خارجی، قیمت کالاهای پایه، جریان سرمایه و سیاست ارزی هر کشور در تعیین مسیر ارز نقش دارند.
چرا برخی ارزهای آسیایی تحت فشار قرار گرفتند؟
در اینفوگرافیک، درباره بخشی از ارزهای آسیایی از جمله ین ژاپن و وون کره جنوبی به فشار هزینههای واردات انرژی اشاره شده است. افزایش هزینه واردات انرژی میتواند برای اقتصادهایی که بخش قابلتوجهی از انرژی مورد نیاز خود را از خارج تأمین میکنند، تقاضا برای ارز خارجی را افزایش دهد و در صورت تداوم، بر نرخ برابری پول ملی اثر بگذارد.
در مقابل، عملکرد مثبت برخی ارزهای آمریکای لاتین و بازارهای نوظهور نشان میدهد روند دلار در برابر همه ارزها یکسان نبوده است. برای نمونه، پزو کلمبیا با رشد ۱۹.۲ درصدی نهتنها در صدر جدول قرار گرفته، بلکه فاصله زیادی با رتبه دوم ایجاد کرده است.
درهم امارات و ریال قطر؛ ثبات به جای رشد
یکی از بخشهای جالب جدول به ارزهایی مربوط میشود که تقریباً بدون تغییر در برابر دلار آمریکا باقی ماندهاند. درهم امارات و ریال قطر هر دو تغییر ۰ درصدی را در این بازه ثبت کردهاند. دلار هنگکنگ نیز تنها ۰.۱ درصد افزایش داشته است.
علت اصلی این ثبات، پیوند این ارزها با دلار آمریکا است. در اینفوگرافیک نیز اشاره شده که ارزهای هنگکنگ، امارات، قطر و عربستان از طریق نظام ارزی خود به دلار آمریکا متصل هستند و به همین دلیل نوسان بسیار محدودی در برابر دلار نشان میدهند.
ریال عربستان نیز با افت بسیار محدود ۰.۲ درصدی و روبل روسیه با کاهش ۰.۴ درصدی تقریباً در محدوده ثبات قرار گرفتهاند. این عملکرد با افتهای دو رقمی برخی ارزها تفاوت چشمگیری دارد.
ریال ایران؛ فاصله ۲۸ واحد درصدی با دومین ارز ضعیف
اما مهمترین بخش جدول برای مخاطب ایرانی، جایگاه ریال است. ریال ایران با افت ۴۷ درصدی در فاصله ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵ تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶، ضعیفترین ارز فهرست محسوب میشود. این رقم بهمراتب بیشتر از افت ۱۸.۹ درصدی پزو آرژانتین و ۱۴.۶ درصدی لیر ترکیه است.
به بیان دیگر، فاصله افت ریال ایران با دومین ارز ضعیف جدول، یعنی پزو آرژانتین، حدود ۲۸ واحد درصد است. چنین شکافی نشان میدهد کاهش ارزش ریال در این مقایسه بسیار شدیدتر از سایر ارزهای حاضر در فهرست بوده است.
این موضوع برای اقتصاد ایران اهمیت زیادی دارد؛ زیرا افت ارزش پول ملی صرفاً یک شاخص در بازار ارز نیست و میتواند از مسیر افزایش هزینه واردات، بالا رفتن قیمت کالاهای وابسته به واردات، تغییر انتظارات تورمی و افزایش تقاضا برای داراییهای جایگزین بر سایر بازارها نیز اثر بگذارد.
افت ارزش ریال چه معنایی برای اقتصاد ایران دارد؟
وقتی ارزش پول ملی در برابر دلار کاهش پیدا میکند، هزینه خرید کالاها و خدماتی که مستقیماً یا غیرمستقیم به ارز خارجی وابسته هستند افزایش مییابد. مواد اولیه، تجهیزات، کالاهای واسطهای و بسیاری از محصولات وارداتی تحت تأثیر نرخ ارز قرار میگیرند.
از سوی دیگر، کاهش ارزش ریال میتواند انتظارات تورمی را نیز تقویت کند. در چنین شرایطی بخشی از خانوارها و سرمایهگذاران برای حفظ ارزش دارایی خود به بازارهایی مانند طلا، سکه، ارز و برخی داراییهای سرمایهای روی میآورند. همین موضوع میتواند رابطه میان بازار ارز و سایر بازارهای دارایی را پررنگتر کند.
البته باید توجه داشت که افت ۴۷ درصدی ذکرشده در این اینفوگرافیک، یک شاخص مقایسهای در برابر دلار آمریکا و مربوط به بازه زمانی مشخصشده است و نباید آن را بهتنهایی معادل تغییر قیمت تمام کالاها یا کاهش قدرت خرید مردم دانست.
یک سال متفاوت برای بازار ارز جهان
تصویر کلی بازار ارز در سال منتهی به ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶، ترکیبی از برندهها و بازندههای بزرگ است. در یک سوی جدول، پزو کلمبیا با رشد ۱۹.۲ درصدی ایستاده و پس از آن فورینت مجارستان، رَند آفریقای جنوبی و پزو مکزیک قرار دارند. در سوی دیگر، ریال ایران با افت ۴۷ درصدی فاصله بسیار زیادی با سایر ارزهای ضعیف دارد.
در میان ارزهای بزرگ جهانی نیز عملکردها یکسان نبوده است؛ یورو، پوند، دلار کانادا، ین ژاپن و وون کره جنوبی همگی در این دوره در برابر دلار آمریکا کاهش ارزش ثبت کردهاند.
در نهایت، این دادهها نشان میدهد که در بازار جهانی ارز، صرفاً قدرتمند یا ضعیف بودن دلار تعیینکننده نیست؛ بلکه سیاستهای اقتصادی کشورها، تورم، تجارت خارجی، هزینه انرژی، جریان سرمایه و نظام ارزی هر اقتصاد میتواند مسیر متفاوتی برای پول ملی آن رقم بزند. در این میان، فاصله چشمگیر ریال ایران با سایر ارزهای فهرست، مهمترین پیام این مقایسه برای اقتصاد ایران است.
بله | ایتا | روبیکا | سروش پلاس | تلگرام | اینستاگرام | آپارات
هیچ نظر! یکی از اولین.