چرا غذا خوردن هنگام راه رفتن و تلویزیون پرخوری می‌آورد؟

تحقیقات علمی نشان می‌دهند که حواس‌پرتی هنگام غذا خوردن می‌تواند به پرخوری و افزایش مصرف کالری منجر شود. فعالیت‌هایی مانند راه رفتن هنگام غذا خوردن، تماشای تلویزیون، استفاده از موبایل یا صحبت بی‌تمرکز با دیگران باعث می‌شوند فرد کمتر متوجه میزان غذایی که مصرف می‌کند شود و در طول روز کالری بیشتری دریافت کند.

یافته‌های پژوهش دانشگاه سوری

پژوهشی که توسط پروفسور جین اوگدن و همکارانش انجام شد، ۶۰ زن را در سه موقعیت مختلف بررسی کرد:

• خوردن غلات هنگام تماشای ویدئو

• خوردن غذا هنگام راه رفتن

• خوردن غذا هنگام گفت‌وگو با دوستان

شرکت‌کنندگان پس از آزمایش درباره طعم مواد مختلف مانند شکلات، هویج، انگور و چیپس سیب‌زمینی نظر دادند. نتایج نشان داد افرادی که هنگام راه رفتن غذا می‌خوردند، میزان بیشتری اسنک مصرف کردند، حتی اگر رژیمی باشند. پروفسور اوگدن توضیح می‌دهد که هنگام راه رفتن، تمرکز کافی روی غذا وجود ندارد و مغز سیگنال‌های سیری را دیرتر دریافت می‌کند.

تحقیقات جدید و علمی در این زمینه

نقش توجه و آگاهی در پرخوری

مطالعات جدید نشان می‌دهند که عدم توجه به غذا هنگام خوردن باعث افزایش مصرف و حتی اثر در وعده‌های بعدی می‌شود. این اثر مستقل از نوع رژیم غذایی است و نشان می‌دهد کنترل حواس و تمرکز روی غذا، کلید مدیریت کالری روزانه است.

خوردن آگاهانه (Mindful Eating) تمرینی است که نشان داده:

• رضایت از غذا را افزایش می‌دهد

• پرخوری را کاهش می‌دهد

• افراد با تمرکز روی طعم، بافت و تجربه غذایی در طول روز کمتر کالری مصرف می‌کنند

مبانی عصبی پرخوری

تحقیقات علوم اعصاب نشان می‌دهند که هنگام حواس‌پرتی، پردازش اطلاعات حسی غذا کاهش می‌یابد و مغز سیگنال «سیری» را دیرتر دریافت می‌کند. در نتیجه فرد احتمالاً غذای بیشتری می‌خورد. این مکانیسم توضیح می‌دهد چرا فعالیت‌هایی مانند راه رفتن، تماشای تلویزیون یا استفاده از موبایل با پرخوری مرتبط است.

تأثیر محیط و وسایل الکترونیکی

استفاده از موبایل، تماشای تلویزیون و صحبت بی‌تمرکز هنگام غذا باعث می‌شود:

• افراد کمتر به میزان مصرف خود توجه کنند

• انتخاب غذاهای پرکالری و کم‌سالم افزایش یابد

• پرخوری بیشتر شود

در محیط‌هایی که تمرکز روی غذا کم است، حتی افراد با رژیم‌های دقیق نیز ممکن است بیشتر از نیازشان کالری دریافت کنند.

نکات عملی برای جلوگیری از پرخوری

برای کاهش پرخوری و کنترل وزن، رعایت چند نکته ساده مفید است:

• غذا را در حالت نشسته و بدون حواس‌پرتی بخورید

• به طعم، بو و بافت غذا توجه کنید

• از موبایل، تلویزیون و سایر عوامل حواس‌پرت‌کن دوری کنید

• اگر مجبور به فعالیت هنگام غذا هستید، حجم غذا سبک و کم باشد

• تمرین‌های خوردن آگاهانه را در وعده‌های روزمره اعمال کنید

جمع‌بندی

حواس‌پرتی هنگام غذا خوردن می‌تواند باعث پرخوری و افزایش مصرف کالری شود. راه رفتن، استفاده از موبایل یا تماشای تلویزیون به مغز فرصت نمی‌دهد سیگنال سیری را به موقع دریافت کند. بهترین راه برای کنترل پرخوری، خوردن نشسته و با تمرکز کامل روی تجربه غذایی است. رعایت این نکات ساده می‌تواند به مدیریت وزن و بهبود سلامت کمک کند.