نسخه ۳ مرحله‌ای دولت برای مهار گرانی / کدام بازار فرشته نجات اقتصاد می‌شود؟

یکی از بزرگ‌ترین دغدغه‌هایی که هر روز در زندگی روزمره، خریدها و برنامه‌ریزی برای آینده با آن دست‌وپنجه نرم می‌کنیم، غول بی‌شاخ‌ودمی به نام «تورم» است. چرا قیمت‌ها مدام بالا می‌روند و چرا ارزش پول جیب ما روز به روز کمتر می‌شود؟ اصغر ابوالحسنی، قائم‌مقام بانک مرکزی، در سی‌وسومین همایش سالانه سیاست‌های پولی و ارزی، انگشت اتهام را به سمت دو عامل اصلی نشانه رفته است: «مازاد نقدینگی در بخش تقاضا» و «ضعف‌های ساختاری در بخش عرضه و هزینه‌ها».

به زبان ساده، وقتی پولی که در جامعه دست به دست می‌شود، فراتر از نیاز واقعی و ظرفیت تولیدی اقتصاد کشور باشد، نتیجه‌ای جز گرانی به بار نمی‌آورد. اما ریشه این پول‌های بی‌فروغ کجاست؟ ابوالحسنی پاسخ این سوال را در رفتار مالی دولت و بانک‌ها می‌داند؛ جایی که دولت‌ها در مواجهه با هر بحرانی به جای انضباط مالی، به استقراض و چاپ پول پناه می‌برند و بانک‌ها نیز بدون ارزیابی درستِ ریسک اعتباری، تسهیلاتی را پرداخت می‌کنند که دیگر به چرخه‌ی بانک بازنمی‌گردد.

اما راهکار چیست و چگونه می‌توان این قطار افسارگسیخته را متوقف کرد؟ بانک مرکزی برای پاسخ به این مطالبه عمومی، یک نقشه راه سه ابزاری را معرفی می‌کند. گام نخست، «هدایت هوشمندانه نقدینگی» به سمت بخش‌های بهره‌ور است تا پول به جای دلال‌بازی، چرخ تولید را بچرخاند. گام دوم، «عقیم‌سازی رشد پایه پولی» از طریق کنترل رفتار بانک‌ها و اجبار آن‌ها به بازگرداندن منابع است؛ و گام سوم، بهره‌گیری از فناوری‌های نوینی مانند «برات الکترونیک» و مدیریت انتظارات قیمتی است که از نوسانات شدید بازار ارز جلوگیری می‌کند.

با این حال، مهم‌ترین پیام این مقام مسئول به فعالان اقتصادی و دولت این است که دوران چشم‌دوختنِ صرف به تسهیلات بانک‌ها گذشته است. برای عبور سریع‌تر از دوران بازسازی اقتصادی، باید به ظرفیت‌های مغفول‌مانده‌ی بازار سرمایه (بورس) و صندوق‌های توسعه روی آورد. هماهنگی و هم‌افزایی این نهادهای مالی که سال‌هاست به‌صورت جزیره‌ای عمل می‌کنند، کلید اصلی ثبات اقتصادی و آرامش نهایی بازار خواهد بود.

برنامه دولت برای مهار تورم

به گزارش خبر محور به نقل از اقتصادآنلاین؛ اصغر ابوالحسنی، قائم مقام بانک مرکزی در سی و سومین همایش سالانه سیاست‌های پولی و ارزی گفت: دسته‌ اول علل تورم، مربوط به تقاضای اقتصاد می‌شود. چناچه خلق پول، بیش از آن‌چه اقتصاد لازم دارد، تورم رخ می‌دهد. البته اینکه چه مقدار  اقتصاد نیاز دارد جای بحث دارد. علل دوم تورم به بخش هزینه‌ای اقتصاد یا عرضه برمی‌گردد. چناچه ظرفیت اقتصاد به اندازه کافی قوی باشد، نگرانی از نقدینگی وجود ندارد.

به گفته قائم مقام بانک مرکزی، چنان‌چه دولت انضباط مالی صد درصدی داشته باشد و برای هر بحرانی پول استقراض نکند، می‌توان تورم را کنترل کرد. ابزار اول کنترل تورم، هدایت نقدینگی به بهترین شکل خود است. یعنی اهرم کردن و استفاده در بهره‌ورترین حالت آن. ابزار دوم برای کنترل تورم این است که بانک‌ها باید متوجه ریسک اعتباری خود باشند، پولی که می‌رود باید به بانک‌ها برگردد.

وی گفت: برات الکترونیک سومین ابزار است که از پارسال آغاز شده است. به طور خلاصه، بهره‌ور کردن نقدینگی، عقیم کردن رشد پایه پولی و کنترل انتظارات قیمتی که تشدید نرخ ارز را به همراه دارد.

ابوالحسنی گفت: استفاده از ظرفیت سایر نهادهای مالی نظیر بورس باید در دستور کار قرار گیرد، علی‌الخصوص اکنون که اوضاع آن نیز خوب است. استفاده از ظرفیت صندوق‌های توسعه نیز می‌تواند با رعایت پیش‌ شرطهای مربوطه صورت گیرد.

به گفته این مقام مسئول بانک مرکزی، برای دوران بازسازی، بانک، نهادهای مالی و صندوق‌های توسعه که جزیره‌ای عمل می‌کنند، در صورت هماهنگی بین این بخش‌ها می‌توان دوران بازسازی را با سرعت بیشتری پشت سر گذاشت.

بله | ایتا | روبیکا | سروش پلاس | تلگرام | اینستاگرام | آپارات