پاکبانی پس از ترک اعتیاد؛ شغلی که زمانی سهم اتباع بود
موضوع اشتغال معتادان بهبود یافته در سالهای اخیر همواره یکی از دغدغههای اصلی نهادهای اجتماعی و شهرداریها بوده است. در همین راستا، شهرداری تهران اعلام کرده تلاش میکند با ایجاد فرصتهای شغلی، زمینه بازگشت این افراد به زندگی عادی را فراهم کند. یکی از بحثبرانگیزترین پیشنهادها در این حوزه، استفاده از این افراد در مشاغل خدماتی همچون پاکبانی است؛ موضوعی که واکنشهای مثبت و منفی زیادی به همراه داشته است.
تأکید معاون شهردار بر داوطلبانه بودن اشتغال
محمدامین توکلیزاده، معاون فرهنگی و اجتماعی شهرداری تهران، در سخنانی تازه ضمن تأیید وجود چنین طرحی، اعلام کرد هیچ فردی به اجبار وارد این فرآیند نخواهد شد. او گفت: «این عزیزان شایسته بهترینها هستند و ما تنها وظیفه داریم بستر مناسب را برایشان فراهم کنیم. انتخاب با خودشان است که آیا میخواهند در شغل پاکبانی فعالیت کنند یا خیر.»
تجربه همکاری با بخش خصوصی
به گفته توکلیزاده، شهرداری تهران پیشتر نیز با مجموعههای خصوصی همکاری داشته تا شرایط اشتغال و اجتماعیسازی افراد بهبود یافته را فراهم کند. برخی از این مجموعهها توانستهاند مدلهای موفقی ارائه دهند. با این حال، موضوع پاکبان شدن این افراد حساسیتبرانگیزتر است؛ زیرا علاوه بر جنبه اقتصادی، بار فرهنگی و اجتماعی نیز به همراه دارد.
حمایت سازمان پسماند از طرح
معاون فرهنگی شهرداری یادآور شد زمانی که آقای محمدی ریاست سازمان پسماند را برعهده داشت، اعلام آمادگی کرده بود تا در چارچوب قراردادهای جدید از ظرفیت معتادان بهبود یافته استفاده شود. اما این طرح نیز مانند سایر برنامهها مشروط به تمایل شخصی افراد است و شهرداری تنها نقش تسهیلگر دارد.
واکنش ها به طرح پاکبان شدن معتادان بهبود یافته
این موضوع در فضای رسانهای و اجتماعی بازتاب زیادی داشته است. برخی کارشناسان آن را گامی مثبت برای بازگشت افراد به جامعه میدانند. از نگاه آنان، داشتن شغل ثابت به این افراد عزت نفس میدهد و مانع بازگشت دوباره به چرخه اعتیاد میشود. اما در مقابل، گروهی دیگر معتقدند شهرداری باید فرصتهای شغلی متنوعتری فراهم کند تا افراد بهبود یافته در مشاغلی متناسب با مهارتها و تواناییهایشان به کار گرفته شوند.
هم پوشانی با معضل بیکاری
یکی از انتقادهای مطرحشده این است که در شرایطی که بسیاری از شهروندان عادی و کارگران با مشکل بیکاری روبهرو هستند، اختصاص فرصت شغلی پاکبانی به معتادان بهبود یافته ممکن است نارضایتی ایجاد کند. حتی برخی مسئولان شورای شهر نیز هشدار دادهاند که شهرداری باید در اجرای چنین طرحهایی دقت بیشتری داشته باشد تا تبعیض شغلی احساس نشود.
جایگاه فرهنگی موضوع
توکلیزاده تأکید کرد که نگاه شهرداری در این زمینه صرفاً اشتغالزایی نیست، بلکه اجتماعیسازی و بازگشت به زندگی سالم مهمترین هدف است. او گفت: «هر شغلی که به این افراد واگذار شود، باید زمینهساز بازگشت عزتمندانه به جامعه باشد. ما قصد نداریم این عزیزان را صرفاً به عنوان نیروی کار ببینیم، بلکه باید کرامت انسانی آنان حفظ شود.»
ماجرای ورزشگاه یادگار امام
در بخش دیگری از سخنان خود، معاون شهردار تهران به موضوعی متفاوت نیز اشاره کرد. او درباره درخواست وزارت میراث فرهنگی برای در اختیار گرفتن ورزشگاه یادگار امام گفت: «ما مخالفت خود را اعلام کردیم. زیرا سرانه ورزشی شهر تهران پایین است و نمیتوانیم امکانات محدود خود را واگذار کنیم.»
به گفته او، حتی مذاکراتی در سطح دولت و میان وزیر میراث فرهنگی و شهردار تهران انجام شد و پیشنهاد شد معادل این فضا، ساختمانهایی دیگر در اختیار شهرداری قرار گیرد. اما شهرداری همچنان بر موضع خود پافشاری کرده و اعلام کرده تا زمانی که سرانه ورزشی شهر تأمین نشود، چنین واگذاریای ممکن نخواهد بود.
نگاه آینده نگرانه به اجتماعیسازی
کارشناسان اجتماعی معتقدند که اشتغال، یکی از پایههای اصلی فرآیند بازگشت معتادان بهبود یافته به جامعه است. بدون داشتن درآمد پایدار، بسیاری از این افراد با خطر بازگشت دوباره به اعتیاد مواجه میشوند. از این رو، اقدام شهرداری تهران در ایجاد فرصتهای شغلی، هرچند محدود و چالشبرانگیز، گامی مهم محسوب میشود.
جمع بندی کوتاه
طرح اشتغال معتادان بهبود یافته در شهرداری تهران با وجود حساسیتها و انتقادها همچنان در دستور کار است. معاون فرهنگی شهرداری تأکید دارد که حضور در شغل پاکبانی تنها به صورت داوطلبانه خواهد بود و شهرداری نقش خود را در فراهم کردن بستر بازگشت اجتماعی ایفا میکند. با این حال، چالشهایی همچون کمبود فرصتهای شغلی متنوع، نگرانی از تبعیض و مشکلات اقتصادی عمومی جامعه نشان میدهد اجرای این طرح نیازمند دقت و برنامهریزی گستردهتری است./فرارو
هیچ نظر! یکی از اولین.