آغوش کوچکی که جان نوزادان را نجات می‌دهد | مراقبت کانگورویی چیست؟
به گزارش خبر محور؛ وز جهانی آگاهی از مراقبت کانگورویی (Kangaroo Care Awareness Day) که هر سال در ۱۵ مه گرامی داشته می‌شود، یکی از مهم‌ترین مناسبت‌های حوزه سلامت نوزادان و مراقبت‌های ویژه نوزادی است. این روز با هدف افزایش آگاهی عمومی درباره روش «مراقبت کانگورویی» یا تماس پوست با پوست بین مادر و نوزاد نارس نام‌گذاری شده است.
مراقبت کانگورویی (Kangaroo Mother Care – KMC) یک روش ساده اما بسیار مؤثر است که می‌تواند جان هزاران نوزاد نارس یا کم‌وزن را در سراسر جهان نجات دهد. این روش توسط سازمان‌های معتبر سلامت مانند سازمان جهانی بهداشت (WHO) نیز توصیه شده است.
مراقبت کانگورویی چیست؟
مراقبت کانگورویی به روشی گفته می‌شود که در آن نوزاد (به‌ویژه نوزاد نارس یا کم‌وزن) به‌صورت مستقیم روی سینه مادر یا پدر قرار می‌گیرد و تماس پوست با پوست برقرار می‌شود. این تماس معمولاً همراه با شیردهی مداوم و مراقبت نزدیک است.
این روش ابتدا در دهه ۱۹۷۰ در کلمبیا برای کاهش مرگ‌ومیر نوزادان نارس معرفی شد، زمانی که تجهیزات پزشکی کافی برای نگهداری همه نوزادان وجود نداشت.
اجزای اصلی مراقبت کانگورویی
- تماس مستقیم پوست با پوست
- شیردهی انحصاری (ترجیحاً شیر مادر)
- ترخیص زودهنگام یا مراقبت مداوم در خانه
- پایش مداوم وضعیت نوزاد
تاریخچه روز جهانی مراقبت کانگورویی
روز ۱۵ مه به‌عنوان «روز جهانی آگاهی از مراقبت کانگورویی» انتخاب شد تا اهمیت این روش ساده اما حیاتی در سراسر جهان برجسته شود.
این روز توسط گروه‌های بین‌المللی سلامت نوزادان و سازمان‌های مرتبط با سلامت مادر و کودک ترویج شده است تا:
- آگاهی عمومی درباره اهمیت تماس پوست با پوست افزایش یابد
- سیاست‌گذاران سلامت به اجرای گسترده KMC تشویق شوند
- نرخ مرگ‌ومیر نوزادان نارس کاهش پیدا کند
اهمیت مراقبت کانگورویی در سلامت نوزادان
مراقبت کانگورویی یکی از مؤثرترین روش‌های غیر دارویی در حوزه نوزادان است که اثرات آن به‌طور گسترده در مطالعات علمی ثابت شده است.
مهم‌ترین مزایا
1. کاهش مرگ‌ومیر نوزادان نارس
نوزادان نارس سیستم ایمنی ضعیفی دارند و در برابر عفونت‌ها بسیار آسیب‌پذیر هستند. تماس پوست با پوست به تنظیم دمای بدن و کاهش خطر هیپوترمی کمک می‌کند.
2. بهبود رشد فیزیکی
نوزادانی که مراقبت کانگورویی دریافت می‌کنند، معمولاً وزن‌گیری بهتری دارند و سریع‌تر رشد می‌کنند.
3. افزایش موفقیت در شیردهی
تماس مستقیم باعث تحریک هورمون‌های مرتبط با شیردهی در مادر می‌شود و تغذیه طبیعی را تقویت می‌کند.
4. کاهش استرس نوزاد
نوزاد در تماس با بدن مادر، ضربان قلب و تنفس آرام‌تری دارد.
5. تقویت پیوند عاطفی مادر و نوزاد
این روش باعث افزایش احساس امنیت در نوزاد و افزایش ارتباط عاطفی می‌شود.
نقش سازمان جهانی بهداشت (WHO) در ترویج KMC
سازمان جهانی بهداشت (World Health Organization) مراقبت کانگورویی را به‌عنوان یک روش استاندارد برای مراقبت از نوزادان نارس توصیه کرده است.
بر اساس دستورالعمل‌های WHO:
- KMC باید بلافاصله پس از تولد در نوزادان پایدار آغاز شود
- تماس پوست با پوست باید در طول روز تا حد امکان ادامه یابد
- شیردهی انحصاری باید تشویق شود
چه نوزادانی به مراقبت کانگورویی نیاز دارند؟
مراقبت کانگورویی به‌ویژه برای گروه‌های زیر توصیه می‌شود:
- نوزادان نارس (Preterm infants)
- نوزادان با وزن کم هنگام تولد (کمتر از ۲.۵ کیلوگرم)
- نوزادانی که در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان (NICU) بستری هستند
- نوزادان با مشکلات تنظیم دمای بدن
روش صحیح انجام مراقبت کانگورویی
- مادر یا پدر در وضعیت راحت نشسته یا دراز می‌کشد
- نوزاد فقط با پوشک روی سینه قرار می‌گیرد
- یک پارچه یا لباس مخصوص برای نگه‌داشتن نوزاد استفاده می‌شود
- سر نوزاد به یک سمت قرار می‌گیرد تا تنفس راحت باشد
- تماس باید حداقل ۱ تا ۲ ساعت و در حالت ایده‌آل طولانی‌تر باشد
تاثیرات علمی ثابت‌شده مراقبت کانگورویی
مطالعات متعدد نشان داده‌اند که این روش:
- تا ۴۰٪ مرگ‌ومیر نوزادان نارس را کاهش می‌دهد
- احتمال عفونت‌های شدید را کاهش می‌دهد
- مدت بستری در بیمارستان را کم می‌کند
- رشد عصبی نوزاد را بهبود می‌دهد
نقش پدر در مراقبت کانگورویی
اگرچه این روش معمولاً با مادر مرتبط است، اما پدر نیز می‌تواند نقش مهمی داشته باشد.
فواید حضور پدر
- افزایش پیوند عاطفی با نوزاد
- کمک به مادر برای استراحت
- حمایت در مراقبت‌های طولانی‌مدت
باورهای غلط درباره مراقبت کانگورویی
1. فقط در بیمارستان انجام می‌شود
در حالی که این روش در خانه نیز قابل انجام است.
2. فقط مادر می‌تواند انجام دهد
پدر و حتی سایر اعضای خانواده نیز می‌توانند این کار را انجام دهند.
3. برای نوزادان سالم لازم نیست
در حالی که حتی نوزادان سالم نیز از تماس پوست با پوست سود می‌برند.
اهمیت روز جهانی آگاهی از مراقبت کانگورویی
این روز فرصتی است برای
- آموزش والدین درباره روش‌های ساده نجات جان نوزادان
- کاهش فشار بر بخش‌های مراقبت ویژه
- افزایش حمایت دولت‌ها از برنامه‌های سلامت مادر و کودک
- ترویج شیردهی طبیعی
سوالات متداول
مراقبت کانگورویی از چه زمانی شروع می‌شود؟
از همان ساعات اولیه تولد، در صورت پایدار بودن وضعیت نوزاد.
آیا این روش جایگزین دستگاه‌های پزشکی است؟
خیر، اما مکمل بسیار مهمی برای مراقبت‌های پزشکی است.
آیا پدر هم می‌تواند این کار را انجام دهد؟
بله، تماس پوست با پوست برای پدر نیز بسیار مفید است.
آیا برای نوزادان سالم هم مفید است؟
بله، باعث تقویت پیوند عاطفی و آرامش نوزاد می‌شود.
جمع‌بندی
روز جهانی آگاهی از مراقبت کانگورویی (۱۵ مه) یادآور یک حقیقت ساده اما حیاتی است: گاهی ساده‌ترین روش‌ها، بیشترین تأثیر را در نجات جان انسان‌ها دارند.
مراقبت کانگورویی یک روش کم‌هزینه، قابل اجرا در همه کشورها و بسیار مؤثر در کاهش مرگ‌ومیر نوزادان نارس است. آگاهی‌رسانی درباره این روش می‌تواند نقش مهمی در سلامت جهانی ایفا کند.
اخبار لحظه ای را در شبکه های اجتماعی خبر محور بخوانید.
بله | ایتا | روبیکا | سروش پلاس | تلگرام | اینستاگرام | آپارات
هیچ نظر! یکی از اولین.