فاکتورهای عجیب در صندوق فروشگاهها / ۱۰۰۰ تومان فقط برای یک تکه نایلون!
به گزارش خبر محور؛ این روزها بازار محصولات پلیمری، میادین توزیع کالا و حتی سطلهای زباله پایتخت، همگی تحت تأثیر یک نام قرار گرفتهاند: «پلاستیک». مادهای کارآمد که این روزها زنجیره تأمین آن با نوسان، الگوی مصرف آن با نقدهای جدی زیستمحیطی و قیمتگذاری آن در فروشگاهها با حاشیههای فراوانی همراه شده است.
در این گزارش نگاهی همهجانبه داشتهایم به پشت پرده تولید، مصرف و سیاستهای جدیدی که قرار است رفتار خرید ما ایرانیها را دگرگون کند.
زنگ خطر زیستمحیطی: پایتخت در محاصره کیسههای پلاستیکی
آمارها تکاندهندهتر از آن است که بتوان نادیدهاش گرفت. بر اساس گزارش مدیریت شهری، تنها در میادین میوه و ترهبار و مراکز وابسته به شهرداری تهران، روزانه بالغ بر ۶ تن کیسه پلاستیکی یکبار مصرف توزیع میشود. این حجم عظیم از پسماند تجزیهناپذیر، بار سنگینی را به سیستم مدیریت پسماند و محیطزیست پایتخت تحمیل کرده است.
چرا به این نقطه رسیدهایم؟
محمدصابر باغخانی، مدیرکل محیط زیست و توسعه پایدار شهرداری تهران، انگشت اتهام را به سمت یک فرهنگ غلط نشانه میرود: «رایگان بودن کیسهها».
باغخانی معتقد است: «تجربه موفق جهانی نشان میدهد وقتی کالایی بدون هزینه در اختیار مصرفکننده قرار میگیرد، ارزش آن نادیده گرفته شده و تمایل به مصرف بیرویه افزایش مییابد. آموزش و فرهنگسازی لازم است، اما بدون ابزار بازدارنده اقتصادی به نتیجه مطلوب نمیرسد.»
دستورالعمل جدید: پایان عصر کیسههای رایگان
دیگر از کیسههای پلاستیکی فراوان و رایگان در صندوق فروشگاهها خبری نخواهد بود. طبق سیاست جدید ابلاغی شهرداری تهران و با تکیه بر مصوبات ملی، فروشگاههای زنجیرهای موظف به قیمتگذاری روی کیسههای پلاستیکی شدهاند تا شهروندان به سمت استفاده از جایگزینهای پایدار مانند کیسههای پارچهای یا سبدهای خرید سوق داده شوند.
گلههای مردمی: پلاستیک اجباری، پنیری که پرواز کرد!
در حالی که شهرداری به دنبال اجرای مصوبه قیمتگذاری کیسهها برای «کاهش مصرف» است، گزارشهای میدانی از آشفتگی و رفتارهای سلیقهای در سطح عرضه خبر میدهند.
شاهد عینی پدیدهای عجیب در بازار لبنیات هستیم؛ جایی که قیمتها به صورت روزانه افزایش مییابند!
-
پنیر کمچرب تنها به فاصله دو روز از ۱۷۴ هزار تومان به ۲۳۰ هزار تومان رسیده است.
-
ماست پروبیوتیک از ۳۳۰ هزار تومان به ۳۸۰ هزار تومان جهش کرده است.
نکته عجیبتر اما در بخش صندوق است: برخی غرفههای فروش لبنیات بابت هر خرید، مبلغ ۱,۰۰۰ تومان هزینه پلاستیک از مشتری دریافت میکنند؛ این در حالی است که غرفههای مجاور چنین هزینهای را دریافت نمیکنند! این رفتار سلیقهای، شائبه سوءاستفاده مالی به بهانه طرحهای زیستمحیطی را در ذهن مصرفکننده ایجاد کرده است.
پشت پرده بازار پلاستیک؛ کمبود ساختاری یا حباب روانی؟
برای درک بهتر ریشه قیمتها، باید به ابتدای زنجیره یعنی بازار مواد اولیه و مجتمعهای پتروشیمی نگاهی بیندازیم. در هفتههای اخیر، شایعاتی مبنی بر کمبود مواد اولیه پلیمری و توقف تولید به گوش میرسید؛ اما واقعیت چیست؟
اکبر مشهدیزاده، رئیس اتحادیه سازندگان و فروشندگان پلاستیک، نایلون و ملامین، آب پاکی را روی دست شایعهسازان میریزد و وجود هرگونه کمبود ساختاری را تکذیب میکند:
به گفته رئیس اتحادیه، بازار پلاستیک در حال عبور از موج روانی است. اگرچه به دلیل بالا رفتن ۵۰ درصدی هزینههای تولید (انرژی و دستمزد) نباید انتظار بازگشت قیمتها به سال گذشته را داشت، اما با تثبیت تولید پتروشیمیها، قیمتها به سمت منطقی شدن و آرامش حرکت خواهند کرد.
سازوکار اقتصادی، پاشنه آشیل اصلاح رفتار
پرونده پلاستیک در پایتخت اکنون در یک نقطه عطف قرار دارد. از یک سو صنایع پلیمری با افزایش هزینههای جانبی تولید دستوپنجه نرم میکنند و از سوی دیگر، مدیریت شهری مصمم است با پولی کردن کیسهها، جلوی فاجعه زیستمحیطی را بگیرد.
برآیند این شرایط نشان میدهد که «سیاستهای بازدارنده اقتصادی» اگر با نظارت دقیق همراه باشند و به ابزاری برای گرانفروشی سلیقهای تبدیل نشوند، میتوانند هم بازار پلاستیک را به تعادل برسانند و هم پایتخت را از زیر آوار روزانه ۶ تن زباله پلاستیکی نجات دهند. اکنون زمان آن است که هر شهروند، با همراه داشتن یک کیسه پارچهای، سهم خود را در این جراحی اقتصادی و زیستمحیطی ایفا کند.
اخبار لحظه ای را در شبکه های اجتماعی خبر محور بخوانید.
بله | ایتا | روبیکا | سروش پلاس | تلگرام | اینستاگرام | آپارات
هیچ نظر! یکی از اولین.